آرشیو
دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون با عنوان Visiting Professor، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۶۳۴٫۶۲۵ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۱۳ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۶۲۱
بازدید از این یادداشت : ۲۰

پر بازدیدترین یادداشت ها :


شادروان علينقی منزوی برای انتشار کتاب های الذريعه و طبقات اعلام الشيعه و تهيه فهرست اعلام ذریعه از هیچ تلاشی فروگذار نکرد. تکمیل مواد ذریعه و آماده سازی انتشار بيشتر مجلدات آن در تهران کار او بود. کما اينکه طبقات اعلام الشيعه را از دفاتری مختصر به شکل مجلداتی پر برگ برکشيد. عمده مطالبی که در هر دو کتاب افزوده آنچنانکه خود بر آن تصريح داشت با اجازه پدر بزرگوارش بود. در طبقات عمده مطالب افزوده برگرفته از خود ذريعه است. با اين وصف افزودن کتاب هایی که نسبتی با هدف تدوين ذريعه نداشت (مانند افزودن آثار ادبی نويسندگان مدرن ايران) و يا افزودن مطالبی که ارتباطی با عقايد مرحوم پدرش نداشت (از جمله عقيده اش درباره تشيع گنوسی به تعبير خودش) به درستی از سوی بسياری مورد انتقاد قرار گرفته و ناشی از نوعی بدسليقگی بود. در سال های پس از چاپ ذريعه و طبقات آقای منزوی همچنان به مطالب ذريعه می افزود و هر آنچه تازگی داشت در حاشيه يکی دو دوره از ذريعه که در کتابخانه شخصی اش بود می نوشت که هنوز منتشر نشده. کار مشکل و طاقت فرسای فهرست نويسی اعلام ذريعه زمينه ای را برای او فراهم کرد تا اشتباهات چاپی ذريعه را پيدا کند. اين موارد را هم معمولا در حاشيه ذريعه می نوشت. گاهی که با مرحوم آقای طباطبایی به منزل او می رفتم می ديدم که اين افزوده ها را برای درج در پروژه های سه گانه تهذيب و حاشيه و مستدرک ذريعه در اختيار مرحوم محقق طباطبایی قرار می داد.

از کارهای خوبی که او برای تکميل کار طبقات و ذريعه انجام داد فهرستی است از کتابخانه هایی که نسخه های آنها در کتاب های ذريعه و طبقات معرفی شده (اين فهرست در پايان مجلد قرن نهم منتشر شده). بيشتر اين کتابخانه ها (در عتبات و ایران) یا مستقیما و یا از طریق فهرست های دستی از سوی خود آقا بزرگ طهرانی مورد بازبينی و مطالعه قرار گرفته بود. شماری را هم علينقی منزوی ديده بود و به مداخل الذريعه افزوده بود. متأسفانه تعداد قابل توجهی از اين کتابخانه ها و نسخه های آنها از ميان رفته و يا از سرنوشتشان اطلاعی در دست نيست. از کارهای بايسته اين است که با مطالعه کامل آنچه از آثار آقابزرگ طهرانی تاکنون منتشر شده و از جمله ذريعه و طبقات فهرستی از نسخه های خطی اين کتابخانه ها را از نو بازسازی کنيم. مثلا نسخه های کتابخانه ميرزا محمد طهرانی و يا کتابخانه سيد محمد باقر طباطبایی يزدی (و پدرش سيد محمد طباطبایی يزدی) از نمونه هایی است که مورد توجه آقا بزرگ بوده و از سرنوشت بيشتر نسخه های آنها امروزه اطلاعی نداريم. بازسازی فهرست همه اين کتابخانه ها می تواند خدمت بزرگی به تراث پژوهی باشد. خوب است نسل نوی علاقمند به نسخه پژوهی به اين مهم بپردازد.
شنبه ۱۸ مرداد ۱۳۹۹ ساعت ۴:۱۰
نظرات



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت