دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۳۴۸٫۶۶۱ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۹ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۱۱۲
بازدید از این یادداشت : ۱٫۰۱۶

پر بازدیدترین یادداشت ها :


از رجال مذهب نصيري اطلاعات کمی تاکنون منتشر شده اما در سالهای اخير چند متن مهم آنها که از رجال قديم آنان در بغداد، حلب و لاذقيه و نيز در برخی شهرهای ايران سخن می راند انتشار يافته است که بی نهايت متنهايی ارزشمندند. نويسنده اين سطور تاکنون چند نمونه از اين دست متون (مشيخه ها/ نام نامه ها) را در اين سايت معرفی کرده است. زين پس می کوشم در هر يادداشت نمونه های مهم و ارزشمند ديگری را که می شناسم و در طول سالهای گذشته اسناد آن را فراهم کرده ام معرفی کنم. اين يادداشتها را برای کتابی در دست تحرير آماده کرده ام که در صورت تکميل ميراث باطنی تشيع نام خواهد گرفت.
از ميان اين اسناد به نمونه ای برخورد کردم در نسخه مجموع الأعياد طبراني که چنانکه می دانيم از رجال بسيار مهم مذهب نصيري در اوائل سده پنجم قمری بوده و از او آثار متعددی باقی مانده است. کتاب مجموع الأعياد منتشر شده و آن هم بر اساس نسخه برلين، ش ۴۷۷. در پايان اين نسخه که آن را از نزديک مورد مطالعه قرار دادم يادداشتی آمده است مشتمل بر نام تعدادی از عالمان نصيري که خود سند بسيار ارزشمندی است برای مطالعه تاريخ نصيريان. اين يادداشت در برگ ۷۶ الف و ب اين نسخه ديده می شود؛ عيناً و بدون هيچ گونه تغيير و يا اصلاحی بدين قرار:
"أسامي أولاد السيد العراقي: أولهم رزدباش الدیلمی عراقی وابو الحسن البشری عراقی وابو الفتح النحوی عراقی وابو الحسن بن علی الخمی عراقی وابو القاسم الرقاعی عراقی وهارون الصائغ عراقی خضر بن مزید عراقی ابو القاسم العبسبی عراقی خضر بن مزید عراقی وانیال النزکی عراقی وابو الطاهر الطالقانی وابو القاسم الطبطی وابو الطری عراقی وابوعبد الله الجنبلانی عراقی ورزق الخراص عراقی وهارون القطانی عراقی. اسامی اولاد الشیخ الشامیه: اولهم موسی البدیع شامی وابو اللیث الکتانی شامی وابو الحسین محمد بن علی الجلی شامی حسین بن محمد بن الحسن شامی وابو حمزه الکتانی شامی وابو الدر کاتب شامی وابو الدکانی شامی واحمد بن بطاشامی وعمار الوحید شامی ابو محمد ابن شغبی شامی ابو عبد الله ابن شعبه شامی ابو القاسم ابن شعبه شامی علی بن عیسی الجسری شامی وابو علی ابن شعبی شامی ابو سعید ابن معدن شامی ابو محمد // ۷۶ ب ابن عبد الله شامی والرأس الکبير شامی والاخرس العلوی شامی. اسامی اولاد الشیخ المخیفه: او مهد (کذا) سیف الدوله مخفی وناصح الدوله مخفی ورشید الدوله مخفی وثابت الدولی مخفی وعصمت الدوله مخفی رکن الدوله مخفی صفی الدوله مخفی حسان الدوله مخفی شقیق الدوله مخفی خادم الدوله مخفی علی ابن النساج مخفی. تمت."
در اينجا چنانکه می بينيم اشاره به انواع و طبقات مختلف شاگردان و پيروان حسين بن حمدان الخصيبي در عراق و سپس شام و نيز اصحاب و معتقدان مخفی او دارد. تعدادی از اين نامها با تحريف در نسخه آمده و تعدادی را هم به درستی نمی شناسيم اما همين سند در وضع کنونی آن برای آشنايی ما با شاگردان و پيروان حسين بن حمدان الخصيبي که در واقع بنيانگذار اصلی مذهب و مکتب نصيري است مفيد است و قابل مقايسه است با ديگر سندهايی که از آنان در همين زمينه در اختيار داريم.

دوشنبه ۲۶ اسفند ۱۳۹۲ ساعت ۲۰:۰۵
نظرات



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت