آرشیو
دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون با عنوان Visiting Professor، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
برای ما بنویسید



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت

یوسفی
۷ شهريور ۱۳۹۹
سلام علیکم
در جستجوی مقاله ای از شما با عنوان «ملاحظاتی‌ چند در باره میراث‌ برجای‌ مانده‌ کرامیه‌»، کتاب‌ ماه‌ دین‌، ش‌ 56 57 (خرداد و تیر 1381) هستم. آیا ممکن است نسخه ای از آن در اختیار این جانب قرار دهید یا نشانی ای که بتوانم از آن جا دریافت کنم.
با سپاس
محسن رهنما
۶ شهريور ۱۳۹۹
با سلام و احترام.
بنده می خواستم اگر ممکن است ایمیل جناب آقای دکتر انصاری را داشته باشم.

با تجدید مراتب احترام و سپاس
صادق محمدی
۳ شهريور ۱۳۹۹
عرض سلام
استاد انصاری در سخنرانی خود از طبری به عنوان فقیه و مورخی بزرگ نام میبرند که سخت گیری هایی در نقل اقوال تاریخی داشته اند. اما مرحوم سید جعفر شهیدی صراحتا از طبری به عنوان تاریخ دانی ساده لوح یاد میکنند. نیز بسیاری از نقل های تاریخ طبری مثلا در باب خلفت آدم و ... ظاهرا شدیدا تحت تاثیر تورات یهودیان و بدون در نظر گرفتن دقت های یک مورخ بزرگ آورده شده. و نیز مطالب عجیب و غریب دیگر در این کتاب. بالاخره نگاه ما به طبری تاریخ دانی بزرگ باشد یا تاریخ دانی ساده لوح؟ و کتاب تاریخ ایشان را چگونه باید ارزیابی کرد؟

با تشکر
حسین حسن‌زاده
۴ تير ۱۳۹۹
اگر ممکن است ایمیل استاد را می‌خواستم.
علی اصغر سرحدی
۱۰ خرداد ۱۳۹۹
سلام با تشکر از مطالب ارزنده شما . چگونه می توان با جناب دکتر انصاری تماس گرفت
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۶۴۸٫۱۹۴ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۸۹ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۶۳۵

پر بازدیدترین یادداشت ها :
اين تصوير مرحوم شيخ آقا بزرگ طهرانی برای من هميشه نماد و آينه ای است از تاريخ تشيع، تاريخ فرهنگی اش، تاريخ تمدنی اش، تاريخ کتاب و کتابخوانی و سنت آموزشی اش. کتاب های آقابزرگ طهرانی و به ويژه الذريعة و طبقات اعلام الشيعة شناسنامه تشيع است. بی ترديد می گويم در طول تاريخ تمدن اسلامی چه در تشيع و چه در غير تشيع کتابی به عظمت کتاب الذريعة در کتابشناسی نوشته نشده. آقا...
چهارشنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۷:۵۳
يکی از کارهای بايسته اين است که مجموعه احاديث اهل بيت (ع) در کتاب های ادبی به صورت يکجا گرد آيد. من سال ها پيش مجموعه رواياتی که در التذکرة الحمدونية ابن حمدون (قرن 6) روايت شده را در يک دفتر فراهم کردم که بنا بود آقای حسين درگاهی آن را منتشر کند. از سرنوشت آن کار اطلاع ندارم. در کنار اين کار، روايات اهل بيت (ع) در کتاب نثر الدر آبی هم خيلی مهم است. اصولا کتاب های ژانر...
چهارشنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۷:۴۷
این مطلب را با توجه به پرسش های شماری از دوستان و دانشجويان که درباره آن از من توضيحی خواسته اند می نويسم: در رشته مطالعات اسلامی (و ايرانی) در غرب عموما ما دو نوع کتاب داريم: يک دسته در قالب پژوهش های تاريخی و متنی است. تحقيق و تتبعی است در موضوعی خاص. تحقيق و تتبعی است اصيل بر پايه مراجعه مستقيم به منابع اصلی (از کتاب و متن های قديم گرفته تا منابع آرشيوی) و متکی بر...
چهارشنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۷:۴۵
کلام اشعری سه مرحله را در تاريخ خود تجربه کرده: مرحله نخست، مرحله تأسيس است که با خود ابوالحسن اشعری آغاز می شود و تا امام الحرمین جوینی ادامه پيدا می کند. در اين مرحله کلام اشعری از نقطه نظر شيوه های جدلی و استدلالی وامدار معتزله است اما در عقايد تابع مکتب اعتقادی اهل "سنت" است (يعنی کسانی که هم مخالف معتزله بودند و هم مخالف حنبليان و اهل حديث سنی مذهب). مهمترين...
چهارشنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۷:۴۳
نظر آقای کمال حيدری درباره اينکه علمای شيعه و سنی در طول تاريخ همديگر را تکفير می کرده اند نظری بسيار سست است و آنچه از آثار فقهی و کلامی می شناسيم اين نظر و ارزيابی را رد می کند. اينکه ايشان گفته اند که اگر حتی آنان حکم به کفر ظاهری مخالفان خود نمی کرده اند باری آنان را کافر اخروی می دانسته و اسلام آنان را واقعی نمی پنداشتند نشان از نا آشنایی با اصطلاحات فقهی و...
چهارشنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۷:۳۸
آقای حيدری در گفتگوهای خود مکرر بر اين نکته تأکيد می کنند که علمای اسلام دست کم همديگر را از نقطه نظر کلامی تکفير کرده اند. ايشان به خطا اين نوع تکفير را تکفير اخروی می دانند. قبلا ما نوشتيم که اساسا تکفير اخروی معنا ندارد. کفر و ايمان در آخرت بايد مورد داوری خداوند قرار گيرد و کسی نمی تواند درباره آخرت و آنچه خداوند داوری می کند تصميم بگيرد. تکفير کلامی را هم قبلا...
چهارشنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۷:۳۷
درباره تکفير در ميان فرق و مذاهب اسلامی حرف و سخن بسيار است. در اينکه در طول تاريخ عده ای از علماء و فقهاء و دانشمندان و يا مذاهب فکری و دينی وابسته به سنت های اسلامی از سوی مخالفاشان تکفير شده اند البته جای ترديد ندارد. در ساير اديان هم انواعی از تکفير هميشه وجود داشته است. در اسلام به دليل اينکه نهادی رسمی که متولی دين باشد وجود ندارد و در واقع اعتقاد و يا عمل به...
چهارشنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۷:۳۶
من قبلا در نوشته ای نشان داده ام که الياقوت ابن نوبخت بايد تأليفی بعد از دوران فخر رازي باشد. بنابراين اين کتاب چنانکه عموما تصور می شود از سده چهارم قمری نيست. در چاپ اين کتاب که در سال های اخير منتشر شد کما اينکه در چاپ شرح علامه حلی بر آن که شادروان علينقی منزوی خيلی سال پيش ترتيب داد فصل "القول في أحوال المخالفين" و شرح آن بنابر مصالحی حذف شد. قسمت حذف شده بعدها در...
چهارشنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۷:۳۴
من صفحه توئيتر ندارم. اما گاهی مطالب را در برخی صفحات به مناسبت هایی می بينم و يا دنبال می کنم. خوشمزه ترين بخش توئيتر فارسی به نظرم آنجاست که برخی مدعيان فعاليت سياسی معطوف به ويرانی طلبی گمان می کنند اسلام با حاکميت فعلی ميهمان اين کشور شده و پیش از آن هيچ نسبتی با فرهنگ و ادبيات و هنر و سنن اين ملت نداشته. چنان از فرهنگ و دين ايرانی در برابر اسلام حرف می زنند که...
چهارشنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۷:۳۳
روشنفکری دينی ما دست کم در دو سه دهه اخير از سه مشکل اساسی رنج می برد: نخست اينکه عموما اين جريان در سنت پايگاهی ندارد. بيشتر نمايندگان روشنفکری دينی در حوزه علوم دينی تحصيلات مدرسی ندارند. مشکل دوم اين است که برخلاف روشنفکری دينی در جهان عرب بيشتر نمايندگان روشنفکری دينی ايران تحصيلات دانشگاهی در حوزه مطالعات ادبی و تاريخی ندارند. وانگهی برای روشنفکران عرب...
دوشنبه ۱۲ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۹:۵۰
فاضل محترم آقای کمال حيدری به تازگی در گفتگویی به کلامی از شيخ مفيد استناد کرده تا نشان دهد او "مخالفان" را تکفير می کند. اين کلام هيچ ارتباطی به موضوع مورد اشاره او ندارد و متأسفانه آقای حيدری از درک کلام شيخ مفيد عاجز بوده است ( به ويژه فهم کلام متقدمين نيازمند تخصص در دانش کلام و اصطلاحات قدمایی است). نخست عبارت شيخ مفيد را نقل می کنم: القول في تسمية جاحدي...
دوشنبه ۱۲ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۹:۴۹
وقتی فردوسی، شاهنامه و پيش زمينه تاريخی سرايش آن را نشناسی آن وقت شاهنامه را در برابر اسلام و تمدن و فرهنگ اسلامی ارزيابی می کنی. حکماً چشم قزوينی و مينوی و زرياب و زرينکوب را دور ديده ای. نه عزير من! شاهنامه را فردوسی حکيمی مسلمان و مؤمن و شيعی مذهب سرود و از روايات "خداينامه" هایی بهره برد که کسانی مانند محمد بن جرير طبري، فقيه و مفسر بزرگ مسلمان آنها را حفظ کردند و...
دوشنبه ۱۲ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۹:۴۸
در برنامه ای با عنوان " أطروحة التكفير في كلمات اعلام السنة والشيعة" آقای حيدری با نقل چند متن شيعی اظهار می دارند که مشهور در ميان علمای شيعه اين بوده که تنها به اسلام ظاهری اهل سنتند باور دارند و به کفر باطنی آنان که از آن به کفر اخروی و يا کفر کلامی هم ياد می کند قائلند. در اينجا آقای حيدری دچار خطای در فهم عبارات متون شده و روشن است که دريافت درستی از مباحثی...
دوشنبه ۱۲ آبان ۱۳۹۹ ساعت ۹:۴۷
• همان‌طور که می‌دانید مرحوم استاد حائری‌یزدی یکی از منتقدان هانری کربن است و او را به خاطر اینکه فلسفه اسلامی را به جای، فیلاسوفی، تئوسوفی می‌نامد مورد شماتت قرار می‌دهد. با توجه به اینکه جنابعالی نیز در چند یادداشت کربن را مورد نقد قرار داده‌اید، بفرمائید که سنت راستین فلسفه اسلامی از نظر حائری‌یزدی چیست و چرا کربن را نمونه اعلای عدول از این فلسفه...
شنبه ۲۶ مهر ۱۳۹۹ ساعت ۱:۳۱
درباره نحوه شکلگیری فقه امامیه به عنوان یک مکتب فقهی هنوز هیچ پژوهش قابل اعتنایی صورت نگرفته. اما آنچه مسلم است این است که از سوی شاگردان امام صادق (ع) آثاری فقهی شامل پاره ای از تعالیم فقهی امامان باقر و صادق تدوین می شد. این البته با شکلگیری فقه امامی به عنوان یک مکتب فقهی فرق می کند. نخستین تلاش ها برای تدوین منظم فقه امامی به اوائل سده سوم بر می گردد. با این وصف...
يكشنبه ۳۰ شهريور ۱۳۹۹ ساعت ۸:۵۴