آخرین نوشته ها
دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۴۸۶٫۹۱۸ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۹۹ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۴۰۴
بازدید از این یادداشت : ۲۲۳

پر بازدیدترین یادداشت ها :


سال ۸۷ شمسی گویا بود که مقاله ای در مجله کتاب ماه دین چاپ کردم در رابطه با انتساب کتاب بصائر الدرجات به صفار قمی. آن مقاله در واقع تنها نتایج تحقیقات من را نشان می داد در رابطه با هویت کتاب بصائر. جزئیات استدلال ها و قرائن در آن مقاله منتشر نشد. دلیلیش هم این بود که قصد من انتشار آن بحث به شکل تفصیلی در شمایل و هیئتی متفاوت بود. چند نسخه را هم می بایست می دیدم تا در بحث خود به آنها هم استناد کنم. از آن زمان تاکنون دست کم دو چاپ دیگر از این کتاب که در سال های اخیر منتشر شده به دستم رسیده و روی تعدادی از نسخه های کتاب کار کردم (کتاب دو هیئت کبیره و صغیره دارد). در نوشته های خود هم همواره این کتاب را به صورت منسوب به صفار یاد می کنم. به تازگی روی انتشار متن تفصیلی آن پژوهش به زبان انگلیسی کار می کنم. سخن من در آن مقاله که در کتاب ماه دین منتشر شد (و همچنین در سایت کاتبان) این بود که کتاب بصائر تألیف مستقیم صفار نیست بلکه بر اساس روایات او بازسازی شده است. این کار توسط شاگرد اقدم او محمد بن یحیی العطار صورت گرفته و در نسخه های کبیره موجود اضافات دیگران از دو نسل بعدی هم در کتاب دیده می شود. محمد بن یحیی العطار کتاب را بر اساس صناعت استخراج که صناعتی در فن حدیث است و عمدتاً بر اساس اجازاتش از صفار قمی و با الگو گیری از کتاب بصائر الدرجات سعد اشعری تدوین کرده است. البته در این میان شماری از احادیثی که صفار در آثارش هم آنها را روایت کرده بوده و یا در روایت نسخه های آنها نقش مهم داشته نیز از منابع محمد بن یحیی العطار بوده است. در کنار اینها عطار از روایات خودش هم بهره برده و بخشی از احادیث کتاب در واقع روایتهای خود اوست از مشایخش.

دیدم آقایی کتابی در قم چاپ کرده درباره بصائر الدرجات و به این دیدگاه انتقاد کرده بدون آنکه بن مایه مطالب من را در آن مقاله به درستی متوجه شود و یا به امانت منتقل کند. کسی که با مسائل اسانید و طبقات روات و شیوه های نگارشی محدثان آشنا باشد و با مبانی ترکیب اسانید با اجازات و یا تعویضات و تکثیرات سند آشنایی حاصل کرده باشد البته مطالب آن مقاله را قاعدتاً باید متوجه شود. نویسنده آن کتاب گویا علاقه ای به این نوع مطالعات ندارد.
دوشنبه ۳۰ اسفند ۱۳۹۵ ساعت ۷:۴۹
نظرات



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت