دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
برای ما بنویسید



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت

پویان سعادت فر
۲۳ فروردين ۱۳۹۸
با سلام
بنده دانشجوی ارشد تاریخ اسلام هستم و بسیار علاقمند به مسائل تاریخی اسلام و خواهان آشنایی کامل با روش تحقیق تاریخی به سبک غربی ها و به کار گیری آن در انجام پژوهش های تاریخی می باشم
دو پرسش از حضورتان داشتم نخست آنکه من چگونه می توانم برای ادامه تحصیل در مقطع دکتری در رشته تاریخ اسلام در دانشگاه های برتر غربی بورسیه کامل دریافت کنم و آیا با توجه به اینکه مدرک کارشناسی بنده زمین شناسی است در کل من می توانم امیدوار به دریافت فاند کامل در دکترای تاریخ اسلام باشم؟
سوال دوم اینکه آیا تاکنون آثار مرحوم قلمداران مانند راه نجات از شر غلاه و شاهراه اتحاد را مطالعه فرمودید اگر پاسختان مثبت است میخواستم نظر شما را در مورد آثار و عقاید آن مرحوم جویا شوم
با تشکر فراوان از لطف شما بخاطر پاسخگو بودن به سوالات این حقیر
محمد تقی زاده
۱۸ فروردين ۱۳۹۸
سلام.
آقای دکتر خوب و سلامت هستید.
سال نو را خدمت شما تبریک عرض می کنم.
آقای دکتر.
موضوع فقهی جزایی که از منظر یک یا چند فقیه محط نزاع باشد یا تطبیق یا بسط یک تئوری باشد بیان می فرمایید.
جواد فرامرزی
۳۰ بهمن ۱۳۹۷
باسلام و احترام خدمت استاد ارجمند و با تشکر از مطالب تحقیقی و مفید حضرتعالی؛ در صورت امکان در خصوص صحت انتساب رساله الاهلیجیه به امام صادق (ع) و زمینه های شکل گیری آن مطالبی مرقوم بفرمایید. از خداوند متعال توفیق روز افزون را برای شما خواستارم.
رضا حیدری
۲۹ دي ۱۳۹۷
استاد بزرگوار
کتاب مطالعات حدیثی و زبان شناسی تاریخی را ملاحظه فرمایید. حتما برای شما قابل توجه است.
عبدالوهاب علومی
۱۸ دي ۱۳۹۷
عرض سلام
فرموده بودید در حال نگارش کتابی در مورد اندیشه ها ی شیخ احمد احسایی هستید.آیا منتشر شده؟
متشکرم
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۴۴۲٫۲۴۱ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۲۵۵ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۲۶۲

پر بازدیدترین یادداشت ها :
قطب الدين ابو الحسن محمد بن الحسين بن تاج الدين الحسن بن زين الدين محمد بن الحسين بن أبي المحامد کيدري بيهقي نيشابوري (زنده در سال ۶۱۰ق)، نويسنده کتاب ارجمند حدائق الحقائق از علمای برجسته ايران در سده ششم قمری است که کمتر مورد توجه مورخان دانش کلام قرار گرفته. او شاگرد نصير الدين عبد الله بن حمزة الطوسي الشارحي بود و به دليل گرايشات استادش در کلام همانند او متأثر...
يكشنبه ۲۵ فروردين ۱۳۹۸ ساعت ۱۲:۰۱
اين فهرست به احتمال قريب به يقين در ايران نگاشته شده و نه در يمن، به احتمال زياد اواسط سده ششم قمری (نسخه آن در کتابخانه جامع کبير يمن است همراه نسخه کتاب تعليق فرزّادي). نشان می دهد که جشمي چه آثار متنوع و از جمله چندين کتاب به فارسی داشته است. متنش را اينجا می آورم: بسم الله الرحمن الرحیم. تصانیف الحاکم الإمام شيخ الإسلام أبي سعد المحسن بن محمد بن کرامة الجشمي...
يكشنبه ۲۵ فروردين ۱۳۹۸ ساعت ۱۲:۰۰
درباره اين سه سند مهم به زودی يک سخنرانی خواهم داشت. اينجا متن ها را می آورم و اميدوارم تحليل آنها را به زودی منتشر کنم: 1- أخذت هذه الأصول من الفقيه الإمام الأوحد نجم الدين أحمد بن أبي الحسن الکني وهو عن الفقيه الإمام الأجل محمد بن أحمد الفرزاذي وهو عن عمه الشيخ السعيد البارع إسماعيل بن علي الفرزاذي وهو عن محمد بن مزدک وهو عن أبي محمد بن متويه وهو عن الشيخ أبي...
شنبه ۲۴ فروردين ۱۳۹۸ ساعت ۱۱:۵۹
سند مجموع الإمام زيد در نسخه شماره F227 کتابخانه آمبروزيانا كتاب المجموع مما جمعه الإمام الولي زيد بن علي عليه السلام. بسم الله الرحمان الرحيم والحمد لله وحده. کتاب الطهارة. قال أخبرنا الفقيه الإمام يحيی بن أحمد بن أبي الحسن الکني إجازة عن أبيه القاضي أحمد بن أبي الحسن وأخبرنا الشيخ الإمام محي الدين محمد بن أحمد بن علي بن الوليد مناولة قال أخبرنا القاضي الأجلّ...
شنبه ۲۴ فروردين ۱۳۹۸ ساعت ۱۱:۵۸
يکی از قرائن خوب برای اينکه نشان دهد شريف مرتضی قسمت اعظم کتاب الشافي را در دهه 380 ق و نه 390 نوشته اين است که او تنها در بخش های اخير کتاب (همينک در مجلد چهارم از نسخه چاپی) و نه اوائل کتاب به اثری که در همان حدود سال ها نوشته بوده ارجاع می دهد. مقصود من ارجاع او به مسائل موصليه متقدم (يا اولی) است که می دانيم آن را در دهه 380 ق و به احتمال زياد در اواخر آن دهه نگاشته است....
سه شنبه ۱۶ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۸:۵۶
نسخه ای دیگر از امالی نسخه کهن تازه ای از امالی مرتضی در کتابخانه آمبروزیانا به شماره H ۴۳ در مجموعه ای با دو کتاب: کتاب نهاية الإيجاز في دراية الإعجاز از فخر رازي بر روی برگ اول مطلبی درباره اختلاف در خصوص وجه اعجاز قرآن آمده از مرتضی و سديد الدين و نصير الدين نام می برد گويا نويسنده آن امامی بوده تا ۵۵ الف. کتاب اول بدون تاريخ کتابت اما شبيه است به نسخه های...
دوشنبه ۱۵ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۷:۱۸
هفته دیگر در اینجا یک سخنرانی دارم درباره داستان جعل متنی که به نام اخبار فخ شناخته می شود و از آن به عنوان یک سند تاریخی در شماری از تحقیقات زیدی شناسی بهره گرفته می شود. این کتاب در شکل فعلی آن از مجعولات اواخر سده ششم و یا اوائل سده هفتم قمری یمن است. در این دوره چند متن دیگر هم در یمن برای اهدافی تبلیغی و ایدئولوژیک ساخته و پرداخته شد و به نویسندگان و امامان...
دوشنبه ۱۵ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۷:۰۴
خوشبختانه در سال های اخیر نسل جدیدی از نسخه شناسان ایرانی تربیت شده اند. محققان فاضل و جوانی که با تلاش و کوشش عمدتا شخصی امیدها را برای حفظ و تداوم این سنت مبارک در میان محققان ایرانی زنده نگاه می دارند. این مایه مباهات و مسرت است. اگر طباطبایی ها و دانش پژوه ها و ایرج افشارها و مجتبی مینوی ها رفتند. امید است که شاگردان با واسطه و بی واسطه آنها همچنان مشعل نسخه...
دوشنبه ۱۵ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۷:۰۴
من قبلا مکرر نوشته ام که به نظر می رسد الشافی شریف مرتضی تألیف حدود سال های ۳۸۵ ق و تا قبل از سال ۳۹۰ ق باشد. در واقع کتاب الشافی از نخستین تألیفات مرتضی است و او آن را نسبتا در اوائل زندگی علمی خود نوشته است. شریف مرتضی هنگامی که به نوشتن این کتاب آغاز کرد هنوز شخصا با قاضی عبد الجبار آشنا نبود. آوازه او را شنیده بود و کتاب المغنی و بخش امامت آن که در سال ۳۸۰ ق پایان...
دوشنبه ۱۵ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۷:۰۲
در یکی از شماره های مجله کتاب شیعه دیدم کتاب الحدود ابن قاروره که از کلمات و گفتارهای شریف مرتضی متنی درباره تعریفات و حدود کلامی ترتیب داده منتشر شده. تصحیح نسبتا خوبی است گرچه غلط هایی در‌آن دیدم. با این وصف متأسفانه محقق کتاب تذکر نداده که حق تقدم در شناسایی این متن با شادروان استاد محمد تقی دانش پژوه است و او اولین بار این متن را نزدیک چهل و پنج سال پیش منتشر...
دوشنبه ۱۵ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۷:۰۱
تاکنون چند نوشته محققانه و بسیار عالمانه از ایشان دیده ام و خوانده ام. نمونه اعلای تحقیق و تتبع و دقت ورزی در تراجم نویسی و نسب نگاری است، یادآور نسل محققان برجسته ای (از عراق) مانند مصطفی جواد و ادبایی مانند مرحوم محمد رضا شبیبی. خوب است همتی شود مجموعه نوشته های ایشان به صورت مجلدی منتشر شود. دیدم مؤسسه کتاب شیعه کتاب هایی را با تعلیقات ایشان منتشر کرده. کار...
دوشنبه ۱۵ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۷:۰۰
در مقاله بسیار بسیار محققانه استاد سید عبد الستار الحسنی با عنوان علی هامش سیره الشریف المرتضی علم الهدی (ص ۲۹) نکته ای دیدم درباره اینکه چرا محمد الأعرج فرزند موسی الثانی، نیای شریف مرتضی تمایلی نداشته که در کنار جد طاهرش امام موسی بن جعفر تدفین شود. عبارت ابن الطقطقی در الاصیلی در این باره چنین است: واما محمد الاعرج ابن موسی الثانی فهو الذی اوصی أن یدفن عند...
دوشنبه ۱۵ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۶:۵۹
رساله رد سهو النبی که علامه مجلسی و شیخ علی صاحب حاشیه در آثارشان نقل کرده اند با وجود آنکه احتمال داده شده تألیفی از شیخ مفید باشد از او نباید باشد. استاد سید محمد رضا جلالی این اثر را بدون تردید در انتساب آن به شیخ مفید منتشر کرد اما به نظر من این اثر نمی تواند از او باشد. نوع تعابیرش نسبت به شیخ صدوق به قدری تند است که بسیار بعید است آن را شیخ مفید که از روایان...
يكشنبه ۱۴ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۱۲:۱۱
محققان اين کتاب در تشخيص هويت رساله های غيلاني و مسعودي به کلی به خطا رفته اند. اين در حالی است که من در نوشته خود به روشنی داستان اين رساله ها را روشن کرده بودم. محققان اين کتاب اصل ايده طبقاتی بودن متن موجود در نسخه مجلس را از من گرفته اند و اينکه متن نسخه مجلس حلقه آخری از سلسله ای از مفاوضات و مناظرات بين افضل الدين غيلاني و مسعودي است اما شگفتا که با وجود روشن...
يكشنبه ۱۶ دي ۱۳۹۷ ساعت ۹:۰۲
این روزها به مناسبت تدوین مقاله بلند سیاستنامه برای مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی ادبیات سیاستنامه نویسی را مطالعه می کنم. در غرب در چند دهه اخیر آثار ارزشمندی درباره سیاستنامه نویسی و ادبیات و تحول اندیشه| اندیشه های حاکم بر سیاستنامه نویسی تاکنون منتشر شده. از میان پژوهشگران ایرانی بهترین کارها در زمینه تاریخ اندیشه سیاسی اسلامی را مرحوم حمید عنایت سامان...
يكشنبه ۱۶ دي ۱۳۹۷ ساعت ۸:۵۸