دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۳۴۱٫۷۰۰ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۶۷ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۱۰۳
بازدید از این یادداشت : ۱٫۱۶۴

پر بازدیدترین یادداشت ها :
سال ۱۳۸۱ ش مقاله ای در نشر دانش منتشر کردم کوتاه، به سبک مقالات آن نشريه وزين دانشگاهی درباره کتاب النبوة شيخ صدوق. در آن مقاله برای نخستين بار استدلال کردم که کتاب قصص الأنبياء قطب راوندي بر پايه کتاب النبوة شيخ صدوق نگاشته شده و نويسنده در آن از فنی مشابه "مستخرج" نويسی در ميان محدثان بهره برده است. درباره اين فنّ البته بايد جای ديگری بحث کرد و شيوه های متنوع آن را توضيح داد. در آن مقاله اشاره کردم که کتاب النبوة در دسترس قطب راوندي بوده و ديگرانی نيز از عالمان شيعی در سده های ششم و هفتم اين کتاب را در اختيار داشته اند و از آن در کتابهای خود نقل کرده اند. مواردی که روايات قصص الأنبياء در کتابهای ديگران به نقل از کتاب النبوة روايت شده بود را هم در آن مقاله به اختصار به بحث گذاردم. اين را هم اضافه کنم که مدتها قبل از انتشار آن مقاله، تصوير صفحاتی چند و نه کامل از کتاب قصص الأنبياء که مستقيما نقلهايی از شيخ صدوق در آن وجود داشت را به دوست فاضل گرامی خود آقای حسين درگاهی نشان داده بودم و ايشان اظهار علاقه کرده بودند تا کتاب النبوة را به صورت بازسازی شده فراهم و منتشر کنند. همان زمان به صورت شفاهی البته چند منبع ديگر را هم به استاد درگاهی در اين باره متذکر شدم. بعد از چاپ مقاله، فرصت تجديد ديدار با استاد درگاهی فراهم نشد؛ اما سالها بعد، در سال ۲۰۰۹ در کتابخانه دانشگاه پرينستون کتاب النبوة شيخ صدوق را با تحقيق مؤسسه تحت مديريت ايشان به طور گذرا ديدم. بنابراين هنوز هم طبع ايشان را به خوبی بررسی نکرده ام. البته آقای درگاهی به لطف در مقدمه از من هم نام برده بودند و تشکر کرده بودند؛ در حالی که حقيقتا من سهمی در فراهم آوردن آن کتاب جز ارائه اين اطلاع به ايشان نداشتم. به هر حال از لطف ايشان بی نهايت ممنون هستم. در سال ۲۰۰۸ در پاريس به مناسبت وظيفه ای دانشگاهی، تحريری به زبان فرانسه از مقاله فارسی را با اضافه کردن يک منبع، يعنی تفسير ابو الفتوح رازي به فهرست ناقلان از کتاب النبوة در مجموعه ای که به مطالعات شيعی اختصاص يافته بود منتشر کردم. چندی پيش شايد سه يا چهار ماه پيش مقاله ای ديدم در مجله تراثنا به قلم آقای حسن موسوی بروجردی درباره کتاب النبوة شيخ صدوق. خشنود شدم که کاری که سالها پيش ارائه داده بودم جايی بازتاب يافته و مقاله ای به زبان عربی درباره آن کتاب انتشار يافته است. نويسنده محترم مقاله البته مقاله من را در نشر دانش ديده اند و يکجا هم بدون اشاره به نام نويسنده مقاله از آن مطلبی را در رابطه با نقل کتاب دستور المنجمين اسماعيليان از کتاب النبوة آورده اند. استدلالات و منابعی هم که ديده اند البته آشکارا نشان از بهره گيری از آن مقاله ناچيز دارد. امروز هم کتاب قصص الأنبياء قطب راوندي، چاپ جديد از تهران برای کتابخانه ما در برلين رسيد. ديدم کار بسيار شايسته ای صورت گرفته و تصحيح بسيار خوبی از کتاب قصص الأنبياء به دست داده شده است. مقاله تراثنا هم ظاهرا با تغييراتی اندک ديگربار در مقدمه کتاب به چاپ رسيده است؛ البته باز بدون آنکه به نام نويسنده مقاله مجله نشر دانش اشاره ای شود و گفته آيد که کسی پيش از ايشان، سالها قبل همين مطالب را در جايی گفته است. تأسف من تنها اين است که اشاره ای در مقدمه اين چاپ به نقل کتاب تفسير ابو الفتوح رازي از کتاب النبوة نشده است؛ ولله الحمد أولاً وآخراً وحسبنا الله ونعم الوکيل.
جمعه ۲۰ آبان ۱۳۹۰ ساعت ۱۸:۳۹
نظرات



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت