دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۳۶۱٫۲۵۴ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۲۲۳ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۱۴۷
بازدید از این یادداشت : ۱٫۰۹۲

پر بازدیدترین یادداشت ها :

از ميان شروحی که بر کتاب شهاب الأخبار قاضي قضاعي نوشته شده يکی هم شرحی است از آن عالم بزرگ شيعی در سده ششم قمری فضل الله راوندي. بر کتاب شهاب الأخبار شرح های متعددی نوشته شده و از جمله از سوی علمای امامی. اين متن از آثاری است که گرچه گردآورنده آن عالمی سنی مذهب بوده اما کتابش حتی نزد اسماعيليان شهرت داشته و زيديان و اماميان علاوه بر سنيان به اين کتاب التفات داشته اند. در فهرست منتجب الدين و در ذريعه شرح های متعددی از اين کتاب که تأليف عالمان امامی سده های مختلف و به ويژه سده ششم قمری بوده ياد شده است. اخيرا نيز در قم شرح ضياء الشهاب اثر قطب الدين راوندي منتشر شد. از شرح بزرگ و تفصيلی فضل الله راوندي نسخه های متعددی باقی مانده (نک: فهرستواره دنا، ۷/ ۲۵۱) اما آنچه از آن تاکنون ياد شده نسخه هايی است بسيار متأخر (و گاه ناقص) و حتی چند تايی از اين نسخه ها از سده چهاردهم هجری است. در اين ميان نويسنده اين سطور نسخه ای از اين کتاب را در کتابخانه عاطف افندی ديده است به شماره ۵۹۳ که به خط سيد حيدر آملي، عالم و عارف مشهور شيعی در سده هشتم قمری است. اين نسخه در دو جرء و در يک مجلد تنطيم شده و از دو جهت يکی قدمت نسخه ضوء الشهاب و ديگری از جهت آنکه نسخه به خط دانشمندی برجسته همچون سيد حيدر آملي است اهميت دارد. می دانيم که از سيد حيدر نسخه ها وکتابهای ديگری به خط وی باقی مانده و او گاه کتابهايی را برای استفاده شخصی کتابت می کرده است. اين نکته را هم اضافه کنم که گويا کتاب راوندي تاريخ سه شنبه ۲۰ جمادی الثانی ۵۵۲ دارد (نک: دنا، همانجا). مرحوم محقق طباطبايي در تراثنا از اين نسخه به اجمال ياد کرده اند (بر اساس فهارس) اما اشاره ای به قدمت و تاريخ نسخه و کتابت آن از سوی سيد حيدر نکرده اند. در اينجا آنچه از اين نسخه و مشخصات آن يادداشت کرده ام می آورم. نويسنده اميد می برد چاپی عکسی از اين نسخه در آينده نزديک فراهم کند.
عنوان نسخه:
کتاب ضوء الشهاب من إملاء السيد السعيد الإمام العالم الشريف الجليل أفضل المتقدمين وأکمل المتأخرين فضل الله بن علي بن عبيد الله الحسني أبي الرضا الراوندي قدس الله روحه العزيز
صاحبه ومالکه ومتصرفه کاتبه العبد الضعيف الفقير إلی نعمة ربّه اللطيف أضعف عباد الله جرماً وأقواهم جرماً الغريق في بحور الآثام المتمسک بولاء أجداده أهل البيت عليهم السلام حيدر بن علي بن حيدر العلوي الحسيني الآملي أصلح الله شأنه وکتب ذلک تاسع وعشرين ذي الحجة من سنة (؟) اثنين وستين وسبعمائة والحمد لله ربّ العالمين وصلی الله علی خير خلقه محمد وآله الطيبين الطاهرين

پايان جزء اول کتاب در برگ ۱۳۵ الف:
هذا آخر ما تضمنه الجزؤ الأول من کتاب ضوء الشهاب من کلام السيد الإمام السعيد فضل الله بن علي بن عبيد الله الحسني أبي الرضا الراوندي تجاوز الله عنه وغفر له وتتمته في الجزؤ الثاني من الکتاب المذکور ... کتبه العبد الفقير الحقير المحتاج إلی ربه القدير الغريق في بحور الآثام المتمسک بولاء أجداده أهل البيت عليهم السلام أضعف عباد الله جرماً وأقواهم جرماً حيدر بن علي بن حيدر العلوي الحسيني الآملي أصلح الله شأنه وغفر الله ذنبه واتفق الفراغ منه عاشر ذي القعدة سنة اثنين وستين وسبعمائة بدار السلام بغداد
پايان کتاب ۲۶۸ ب
تم الکتاب وهو ضوء الشهاب کلام رسول الله صلی الله عليه وآله علی يدي العبد الفقير إلی نعمة ربّه القدير حيدر بن علي بن حيدر العلوي الحسيني الآملي أصلح الله حاله ببغداد وکان الفراغ من تسويده ظهر يوم الأحد تاسع وعشرين ذي الحجة اثنتين وستين وسبعمائة هجرية نبوية والحمد لله علی ذلک وصلی الله علی مرسله (؟) محمد وآله أجمعين

از تاريخها پيداست که نسخه در مدت بسيار کوتاهی کتابت و استنساخ شده است.
يكشنبه ۲۹ خرداد ۱۳۹۰ ساعت ۰:۳۴
نظرات



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت