آرشیو
دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
برای ما بنویسید



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت

مصطفی رزاقی
۲۲ مهر ۱۳۹۸ ساعت ۳:۳۷
احکام اسلام با هیچ اجتهادی با شرائط زمان سازگار نمی‌شود
نویسنده: ابراهیم منهاج
با سلام احترام می خواستم نظر استاد انصاری را در مورد متن بالا جویا شوم. با تشکر
طاهر رحمانی
۱۶ مهر ۱۳۹۸ ساعت ۳:۱۳
با سلام
لطفا ایمیل خود را ارسال کنید تا نامه خدمتان تقدیم کنم
علیرضا سالوند
۱۰ مهر ۱۳۹۸ ساعت ۲:۴۹
سلام بر آقای انصاری. بنده دانشجوی ارشد هستم و موضوع پایان‌نامه‌ام جریان‌شناسی کلامی مدرسه حله است. اگر برایتان مقدور بود در این باره منبع یا راهنمایی‌هایی ارائه کنید. وگرنه در همین حد بفرمایید که رویکرد حمصی رازی (عقل‌گرایی با گرایش‌های معتزلی) در ادامه با چه کسی پیگیری شد و راهنمایی‌هایی در این باره.
لطفا پاسخ را برایم ایمیل کنید.
امیر هادی زاده
۷ مهر ۱۳۹۸ ساعت ۱۶:۰۸
با سلام و عرض ادب و احترام
بنده دانشجوی دکتری فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه ایلام هستم
با توجه به صحبت های کلی که با اساتید دانشگاه صورت گرفته بسیار مشتاقم رساله دکتری خود را درباره آراء یکی از متکلمین گمنام یا کم شهرت شیعه بنویسم که در انتخاب این شخصیت و آراء آن نیاز به راهنمایی جنابعالی دارم
اگر برایتان مقدور است در این امر بنده را راهنمایی بفرمایید متشکرم
با تشکر

سلام علیکم. لطفا به من ایمیل بزنید. با احترام
امیر امینی
۱۹ شهريور ۱۳۹۸ ساعت ۱۳:۳۴
سلام با تشکر از استاد گرامی و مطالب بسیار ارزنده ای که در کانال و سایت قرار می دهند دوتا درخواست دارم لطفا یک کتاب تاریخ جامع در مورد بنی عباس از انقراض بنی امیه تا انقراض این سلسله معرفی بفرمایید.
دوم یک کتاب در مورد غیبت صغری امام زمان ع معرفی فرمایید .
و اگر ممکنه بفرمایید امر غیبت صغری و نماز امام زمان بر امام عسکری چرا در تاریخ های مثل طبری و یعقوبی نیامده ؟
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۵۶۲٫۱۲۰ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۱٫۱۶۸ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۴۶۲

پر بازدیدترین یادداشت ها :
مقالات مرداد ۱۳۹۸
درباره اين حمله و غارت وحشيانه در منابع تاريخی و آرشيوهای ايران و عثمانی و در آرشيوها و گزارش های ناظران اروپایی مطالب زيادی هست. چند کاری هم تاکنون در اين زمينه انجام شده اما متأسفانه تاکنون تحقيق جامعی صورت نگرفته. از جمله منابعی که بايد حتما ديده شود علاوه بر منابع مکتوب تاريخی، بررسی و گردآوری شواهد از کتاب های تراجم احوال علمای سده نوزدهم است و همچنين...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۹
در کنار هزاران نسخه خطی که از دوره قاجار به دست ما رسيده هزاران کتاب هم به صورت چاپ سنگی امروزه دستياب است که معمولا در مطالعات اهل تحقيق مورد غفلت قرار می گيرد. از بسياری از اين کتاب های چاپ سنگی امروزه نسخه ای خطی باقی نمانده و در واقع اين چاپ ها بسان نسخه های خطی به کار ما می آيند. قرن نوزدهم ايران و به ويژه طهران و اصفهان مهد علم و دانش و نويسندگی بود و بسياری...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۹
باورتان می شود که ما در زبان های اروپایی جز با يکی دو استثنا تقريبا هيچ کتابی درباره زندگی، تعاليم و سهم سياسی و اجتماعی و دينی ائمه شيعه نداريم. آنچه هم تاکنون نوشته و منتشر شده با آنچه درباره ائمه و علمای طراز اول اهل سنت در زبان های غربی داريم قابل مقايسه نيست. درباره رئیس مذهب جعفری امام جعفر صادق (ع) تاکنون هيچ کتابی مستقل که به تمامی اين ابعاد بپردازد منتشر...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۸
در طول ده ها سال گذشته در ايران و در کشورهای عربی (کما اينکه در غرب و شبه قاره و ترکيه) رسالات بسياری در فقه و اصول و فلسفه و دیگر علوم دینی و عقلی در ضمن مجلات و مجموعه ها منتشر شده که متأسفانه به دلیل عدم دسترسی آسان به بسياری از آنها مورد غفلت قرار می گيرند. حتی بسيار می شود که ما از چاپ رساله ای مهم در ضمن مجلات بی اطلاعيم. لازم است دو کار مهم صورت گيرد: نخست...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۷
مرحوم شيخ آقابزرگ طهرانی در کتاب الذريعه به نسخه های خطی بسياری از کتابخانه خصوصی ايران و عتبات که خود به چشم ديده بود اشاره می کند. بسياری از اين کتابخانه ها امروزه از ميان رفته اند. آنهایی هم که باقی مانده اند بسياريشان فهرستی از نسخه های خطی آنها در دسترس نيست و حتی اصل نسخه ها هم از ميان رفته و يا پراکنده شده. خوب است بر اساس الذريعة فهارس همه اين کتابخانه ها...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۷
در چند دهه گذشته در ايران و عراق متون مهم و اصلی انساب سادات منتشر شد. با اين وصف شايد با چند استثنای محدود بيشتر اين متون با اغلاط و افتادگی ها منتشر شده و عملا استفاده از تعدادی از آنها بسيار مشکل است. اسم نمی آورم تا اسباب دلخوری نشود اما اين را هر کس با متون انساب کار می کند می داند. گذاشته بودم وقتی در اين زمينه تذکر دهم. کاش تصحيح متون را در دانشگاه های ما به...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۶
يکی از بهترين کارها توجه به انتشار و تصحيح رساله های مستقل در موضوعات مشخص و با توجه به تحولات مفهومی و تاريخی موضوعات مورد گفتگوست. در دو سه دهه اخیر نمونه هایی خوب تاکنون در اين زمينه داشته ايم. از جمله مجموعه رساله های نماز جمعه است که دانشمند آقای رسول جعفريان منتشر کرد. ايشان مجموعه رسائل حجابيه را هم منتشر کردند (درباره وجوب حجاب). آقای رجبی رسائل جهاديه را...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۵
مجموعه کتاب ها و به ويژه يادداشت ها و نامه های علامه قزوينی علاوه بر فوائد مختلف علمی و تاريخی و ادبی که دارد از يک جهت ديگر هم بی نهايت ارزشمند و حتی مشتمل بر اطلاعات منحصر به فردی است. در اين نوشته ها اطلاعات زيادی از تاريخ معاصر اروپا در دوران جنگ جهانی اول و فاصله آن تا جنگ دوم جهانی، اوضاع مردم در فرانسه و آلمان و همچنين خاورشناسان غربی و نيز فعالیت های...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۴
هنوز تحقيق جامعی درباره قاضي نور الله مرعشی نداريم. خوشبختانه يک رساله دکتری درباره او همينک در يکی از دانشگاه های آمريکا در دست تهيه است. فهرستی دقيق از آثارش و نسخه های خطی او احتياج داريم. قاضي نور الله حواشی کلامی، فلسفی، اصولی و فقهی مهمی بر آثار اصلی اين رشته ها دارد. نياز است نخست اين آثار شناسایی و بعد منتشر شوند. تنها بخشی محدود از اين کتاب ها منتشر شده....
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۴
خوشبختانه عاقبت اين کتاب مهم اصولی چاپ شد. سال ها بود در انتظار چاپ اين کتاب بوديم. اگر عمری باشد در يادداشتی اندر اهميت اين کتاب اصولی که نويسنده اش استاد وحيد بهبهانی است خواهم نوشت. او شاگرد مدقق شيروانی صاحب حاشيه بود و مشی او ميان اخباريان و اصوليان. بخش دوم کتاب بيشتر به مذاق اخباری است تا بخش اولش. شيخ انصاری در رسائل به نظرات او توجه دارد و گاهی نقد می کند. بر...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۳
چندين نسل و از جمله نسلی که من به آن تعلق دارم اين اقبال را داشته است که به ضرورت ها و اقتضائات سنی مختلف از دوران نوجوانی تا بزرگسالی و فراخور دانش و علاقه خود از ميراثی که مرحوم آية الله شهيد مرتضی مطهری برجای گذاشت بهره مند باشد و پاسخ بسياری از پرسش های خود را در آثار آن استاد فرزانه و معلم آگاه پيدا کند. از کتاب داستان راستان گرفته تا مهمترين و دقيقترين آثار...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۲
کتاب مناهج الأحکام والأصول ملا احمد نراقی در علم اصول کم و بيش از نخستين کتاب هایی است که در علم اصول در مکتب وحيد نوشته شده. تا آنجا که من می دانم اين کتاب هنوز به صورت انتقادی تصحيح و چاپ نشده. اگر اشتباه نکنم مؤسسه آل البيت در همان سال های اول فعاليتش در قم افستی از اين چاپ سنگی منتشر کرد. با اينکه وحيد و شيخ جعفر و سيد علی صاحب رياض رسالاتی کوتاه و بلند در علم اصول...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۱
سابقه تقريرات نويسی گرچه با عناوين ديگر دست کم به قرن پنجم می رسد. در اين مورد جای ديگری بحث کرده ام. اما آنچه با عنوان تقريرات امروزه می شناسيم دست کم سابقه اش به درس سيد مهدی بحر العلوم می رسد. صاحب مفتاح الکرامه بخشی از درس او را در طهارت شرح کتاب وافی تحرير کرده بود. شيخ محمد تقی صاحب حاشيه هم همين کار را کرده است. احتمالا تقرير نويسی از دوره خود وحيد بهبهانی...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۰
يکی از بهترين خدمات دوست دانشمند آقای رسول جعفريان انتشار ده جلد ميراث اسلامی ايران بود که با همت کتابخانه آية الله مرعشی منتشر می شد. اين مجموعه که هزار افسوس دنبال نشد مجموعه ای از رساله های کوتاه عربی و فارسی در موضوعات مختلف از تاريخ و رجال گرفته تا کلام و فقه و اصول و تفسير است که به ويژه نسخه های آن در کتابخانه ارزشمند آية الله مرعشی نگهداری می شود. با همت...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۴۰
علامه حسن زاده آملی و سنتی که باید حفظش کرد هنوز ديپلم نگرفته بودم که چندين کتاب از استاد علامه حسن زاده آملی را تماما خوانده بودم. اگر اشتباه نکنم يکی اتحاد عاقل به معقول و ديگری دروس معرفت نفس که سه جلدش را آن سال ها انتشارات علمی فرهنگی منتشر کرده بود. اولی را انتشارات حکمت منتشر کرده بود و من که عادت داشتم هر چند هفته يکبار سری بزنم به کوچه حاج نايب آنجا کتاب...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۳۹
مرحوم استاد علی اکبر غفاری، حديث شناس، رجال شناس و مصحح و مترجم برجسته. خدايش او را بيامرزد. در دوران جوانی گاهی خدمت او در کتابفروشی صدوق می رسيدم. در طول عمر پر برکتش دهها کتاب را تصحيح و يا ترجمه کرد. مهمترين آثار حديثی را او به نسل جديد با تصحيح های خوبش معرفی کرد؛ از کتاب شريف کافی گرفته تا کتاب های فقيه و تهذيبين. بيشتر آثار شيخ صدوق را او تصحيح کرد و در دانش...
چهارشنبه ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۹:۳۷
اين ادعا را زياد می شنويم که دوران صفوی و به ويژه نيمه دوم آن عصر ظهور اخباری گری است. اين ادعایی خطا بيش نيست. عصر صفوی دوران ظهور و قدرت گرفتن مجتهدان بود. اين را نه فقط به دليل حضور محقق کرکی و اولاد و شاگردانش در ايران و يا حضور شاگردان شهيد دوم و در مناصب حکومتی بايد گفت بلکه حتی اين گزاره در مورد نيمه دوم عصر صفوی هم صادق است. شاگردان طبقه شيخ بهایی و ميرداماد...
پنجشنبه ۱۷ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۱۲:۳۶
در دو سه دهه اخير در نوشته هایی که درباره تاريخ ايران در دوران قاجار و يا درباره مشروطيت نوشته شده به ويژه آنهایی که به زبان های اروپایی منتشر شده موارد زيادی را می بينيم که در آنها درباره گفتمان اصولی و اجتهادی علمای عتبات و ايران، نزاع اخباری ها و اصولی ها و نتايج آن بر سپهر سياست و اجتماع و فرهنگ و فکر دينی بحث می شود؛ از جمله برای بحث از نتايج آن در عصر مشروطيت و...
پنجشنبه ۱۷ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۱۲:۲۱
به عنوان مقدمه: دانشمند محترم جناب آقای دکتر سروش چند شب پيش به نقد من به يک سخنرانی خود که در موضوع تحريف قرآن و لعن بود پاسخ دادند که در يوتيوب در دسترس است. ضمن احترام به مقام علمی ايشان گمان می کنم آقای دکتر سروش نقد کامل من را نديده اند. البته مقصر من هستم. چون نقد من در چند پست مختلف فيسبوکی و تلگرامی منتشر شد و بنابراين احتمال اينکه نقد کامل من از نظر ايشان...
جمعه ۴ مرداد ۱۳۹۸ ساعت ۱۲:۴۶