دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
برای ما بنویسید



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت

عبدالوهاب علومی
۱۸ دي ۱۳۹۷ ساعت ۰:۱۵
عرض سلام
فرموده بودید در حال نگارش کتابی در مورد اندیشه ها ی شیخ احمد احسایی هستید.آیا منتشر شده؟
متشکرم
ح اللهیاری
۶ آذر ۱۳۹۷ ساعت ۹:۰۱
ادامه نامه:
ذكر ميكردند
لذا حضرت عالى كه این جریان را علم کرده اید نباید عنوان این چنین "داستان انتقال او از مذهب تشیع امامی" انتخاب میکردید چون اصلا داستانی وجود ندارد
فقط یک ادعای بی سند و بی ماخذ از ابن عساکر وجود دارد
ح اللهيارى
۶ آذر ۱۳۹۷ ساعت ۸:۵۹
بسم الله الرحمن الرحيم

جناب آقاى انصاری
سلام علیکم
نوشته حضرت عالی با عنوان باهلی شاگرد مهم ابو الحسن اشعری و داستان انتقال او از تشیع امامی را دیدم.
به نظر می آید که عنوان سخن حضرت عالی اشتباه است و اصلا داستانی در باره ای انتقال او از مذهب شیعه وجود ندارد. اگر حضرت عالی بکتب کلامی مراجعه بفرمایید میابید که از ناشرین اصلی مذهب اشعری در قرن چهارم ابو الحسن باهلی است و همانطوریکه خودتان نوشته اید استاد سه تن از ارکان این مذهب بن باقلانی و اسفرایینی و بن فورک میباشد. ترجمه او را سبکی در طبقات شافعیین و ذهبی در تاریخ الاسلام و سیره الاعلام و غيرهم ذكر كرده اند و هیچ کسی داستان انتقال او از شیعه امامی به مذهب اشعری را با تتبعی که حقیر انجام داده غیر از بن عساکر نقل نکرده و اصلا برای این سخنش ماخذی و یا سندی ذکر نکرده.
اگر جریان انتقال نامبرده حق میبود با وجود تعصبی که مخالفین مذهب شیعه دارند حتما این قضیه از مشهورات میشد و همواره بر رخ مذهب حقه کشیده میشد و از کارنامه های بزرگ ابو الحسن اشعری ذکر میشد و شاگردان باهلی امثال بن باقلانی که در شدت بر تشیع ثانی ندارند این مطلب را در....
امیرحسین طالبیان
۱۴ آبان ۱۳۹۷ ساعت ۶:۳۴
سلام علیکم
آقای دکتر وقتتون بخیر
طلبگی رو از قم شروع کردم. تا انتهای لمعه و اصول فقه مظفر رو قم خواندم. حدود یک سال هست برای کفایه مکاسب نجف هستم.
بیست و سه سال سن دارم.
دوست داشتم که از تحقیقات محققین غربی استفاده کنم. به همین خاطر انگلیسی عمومی رو دوره می کنم. از طرفی هم دوست داشتم با دروسی که شما در دانشگاه پرینستون می دهید به صورت صوتی استفاده کنم.
امکان دریافت این صوت ها وجود داره؟
ممنون
ضمنا از مطالبتون خیلی استفاده می کنم. خصوصا فهرست و تراجم.
حسین علیپور
۲۲ مهر ۱۳۹۷ ساعت ۳:۱۱
از دکتر انصاری درخواست داریم که نسخه میکروفیلم البلغه طوسی را در کانال خودشان قرار بدهند
با تشکر
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۴۰۱٫۷۱۱ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۳۰۸ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۲۴۹

پر بازدیدترین یادداشت ها :
مقالات مرداد ۱۳۹۶
آقای مادلونگ بخش مهمی از کتاب فرق الشيعه (و به تبع آن المقالات والفرق) را کتاب اختلاف الناس في الامامه از هشام بن الحکم می داند. فارغ از اينکه ماهيت کتاب اختلاف الناس في الامامة چه بوده که قبلاً درباره آن صحبت کرديم در آن قسمت که آقای مادلونگ منبع اين کتاب ها را اثری از هشام بن الحکم می داند از کسانی نام برده می شود که يادکرد آنها با تاريخ زندگی هشام بن الحکم و مرگ او...
پنجشنبه ۲۶ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۲۴
شادروان عباس اقبال آشتيانی در کتاب ارزشمند خاندان نوبختی بر اساس اختلاف آنچه در کتاب الفصول المختارة از فرق الشيعه نوبختی نقل شده با آنچه در نسخه های موجود فرق الشيعه ديده می شود اين نظر را مطرح کرد که کتاب فرق الشيعه نمی تواند از حسن بن موسی النوبختي باشد. او در مقابل بر اساس نقل هایی از سعد اشعري درباره فرق شناسی در کتاب های کشي و غيبت شيخ اين نظر را مطرح کرد که...
سه شنبه ۲۴ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۹:۴۹
ابتدا شرح حالی از سمکه قمي به نقل از فهرست ابن نديم در اينجا ارائه می دهيم. بعد از آن مطلبی را نقل می کنیم درباره او به نقل از تاريخ اصبهان حمزه اصفهانی که تاکنون مورد توجه قرار نگرفته بود. همچنين چند منبع ديگر مغفول که همگی اطلاعات تازه ای را درباره اين دانشمند برجسته شيعی امامی اهل قم به ما ارائه می دهد (اطلاع بر فهرست ابن نديم را مرهون لطف صديق مکرم جناب آقای دکتر...
جمعه ۲۰ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۷:۴۸
آقای مادلونگ در مقاله معروف خود درباره فرق الشيعه نوبختي منبع اصلی بخش مهم کتاب های فرق الشيعه و المقالات والفرق سعد اشعري را کتاب اختلاف الناس في الإمامة از هشام بن الحکم می داند. من با اين نظر موافق نيستم. اين کتاب در نهايت می تواند يکی از منابع منبع مستقيم اين بخش باشد، اما اينکه آن را منبع مستقيم نوبختي و سعد اشعري بدانيم دليلی متقن ندارد. به اين بحث در نوشته ای...
پنجشنبه ۱۹ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۱:۲۳
در رجال کشی (نک: اختيار معرفة الرجال المعروف برجال الكشى ؛ ج‏2 ؛ ص530 تا 540) حکايتی آمده درباره مناظره هشام بن الحکم در مجلس يحیی بن خالد برمکي که مشتمل است بر حوادث منجر به مرگ او. در اين حکايت سبب دشمنی يحیی بن خالد برمکي با هشام دشمنی هشام با فلاسفه عنوان شده است. اين حکايت با اين سند است: قال: أخبرني أبو الحسن أحمد بن محمد الخالدي، قال: أخبرني محمد بن همام البغدادي...
چهارشنبه ۱۸ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۸:۳۳
ما قاله المتکلم المعتزلي الحاکم الجشمي حول الامام علي بن موسی الرضا الرضا. هو أبو الحسن علي بن موسى الرضا عليه السلام وأمره أظهر من أن يحتاج إلى ذكره. سأله الفضل بن سهل في مجلس المأمون هل الخلق مجبورون فقال الله أعدل من أن يجبر ثم يعذب، قال فهم مهملون قال الله أحكم من أن يهمل، قال فكيف هم، فقال هم في تلك الحاجة إلى الله لا مجبورون ولا مطلقون. وروي عنه أيضا لا جبر...
جمعه ۱۳ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۱۹
عيون أخبار الرضا عليه السلام، ج‏2، ص: 279 حَدَّثَنَا أَبُو طَالِبٍ الْحُسَيْنُ‏ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُنَانٍ الطَّائِيُّ قَالَ: سَمِعْتُ أَبَا مَنْصُورِ بْنَ عَبْدِ الرَّزَّاقِ‏ يَقُولُ لِلْحَاكِمِ بِطُوسَ الْمَعْرُوفِ بِالْبِيوَرْدِيِّ هَلْ لَكَ وَلَدٌ فَقَالَ لَا فَقَالَ لَهُ أَبُو مَنْصُورٍ لِمَ لَا تَقْصِدُ مَشْهَدَ الرِّضَا ع وَ تَدْعُو...
جمعه ۱۳ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۹:۵۰
ابن بابويه، عيون أخبار الرضا عليه السلام، ج‏2، ص: 279 قال مصنف هذا الكتاب: لما استأذنت الأمير السعيد ركن الدولة في زيارة مشهد الرضا ع فأذن لي في ذلك في رجب من سنة اثنتين و خمسين و ثلاثمائة فلما انقلبت عنه ردني فقال لي هذا مشهد مبارك قد زرته و سألت الله تعالى حوائج كانت في نفسي فقضاها لي فلا تقصر في الدعاء لي هناك و الزيارة عني فإن الدعاء فيه مستجاب فضمنت ذلك له و...
جمعه ۱۳ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۳:۲۴
اخبار الدولة العباسية متنی است که از زمان انتشار از سوی عبد العزيز دوري و عبد الجبار مطلبی سهم مهمی در تغيير نگاه محققان نسبت به انقلاب عباسی و بنیادهای اصلی خلافت عباسی داشته است. مقاله خوبی درباره اين کتاب از سوی دوست دانشمندم آقای علی بهراميان در دائرة المعارف بزرگ اسلامی منتشر شده است. با این وصف من با نظر ایشان مخالفم که احتمال داده اند کتاب تأليف ابن اعثم...
چهارشنبه ۱۱ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۶:۵۸
اجوبه تبانيات شريف مرتضی آنچه در رسائل شريف مرتضی به چاپ رسيده مصداق کامل تحريفات و خطاهای تصحيحی و نسخه ای است. بخش هایی از رساله افتادگی های متعدد دارد و قسمت هایی از آن چندان در آن تحريف رفته که فهم آن را بر ما بسيار مشکل کرده است. اين اجوبه از مهمترين رساله های شريف مرتضی است در زمينه اخبار آحاد و اجماع و حاوی مهمترين ديدگاه های اوست درباره اجتهاد شيعی. پرسش ها...
سه شنبه ۱۰ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۰۵
درباره عبد الله بن محمد البلوي، يک راوی شيعی که متهم به جعل احادیث و روایات بسیاری است پژوهشی را سامان داده ام که تکه های آن به تدريج در اين سايت منتشر می شود. در اين بخش به خطای محمد کرد علي می پردازم که متن سيرة احمد بن طولون را منتسب به عبد الله بن محمد البلوي منتشر کرد و از آن پس اين کتاب همواره به عنوان اثری از بلوي مورد نظر ما شناخته می شود (و از جمله در اعيان...
يكشنبه ۸ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۴۲
در الرسالة الباهرة في فضل العترة الطاهرة (رسائل الشريف المرتضى، ج‏2، ص: 253 تا 254): ...و مما يمكن الاستدلال به على ذلك أن اللَّه تعالى قد ألهم جميع القلوب و غرس في كل النفوس تعظيم شأنهم و إجلال قدرهم على تباين مذاهبهم و اختلاف دياناتهم و نحلهم، و ما اجتمع هؤلاء المختلفون المتباينون مع تشتت الأهواء و تشعب الآراء على شي‏ء كإجماعهم على تعظيم من ذكرناه و اكبارهم...
پنجشنبه ۵ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۸:۵۷
ابن راوندی و ابو عيسی الوراق هر دو، شخصيت های ناشناخته و اسرار آمیز در تاريخ علم کلام اسلامی هستند. هر دو به الحاد و زندقه متهم شده اند و هر دو هم با وجود آنکه آثارشان جز پاره هایی از ميان رفته اما تأثيراتی بزرگ بعد از خود در دانش کلام و ادبيات عقايد از خویش بر جای گذاشته اند. از ديگر سو، هم ابن راوندی و هم ابو عیسی الورّاق هر دو به تشيع منتسب شده اند و به آنان عقايدی...
دوشنبه ۲ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۴۳