دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
برای ما بنویسید



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت

سید مهدی رضوانی
۲۴ اسفند ۱۳۹۶ ساعت ۹:۳۷
سلام
وقت بخیر
بنده دانشجوی ارشد شیعه شناسی گرایش کلام هستم. بنظر شما بررسی تعارضهای کتاب تعلیق شرح الاصول الخمسه با آراء قاضی عبدالجبار، خصوصاً و سایر معتزلیان، عموماً (آن قدر که موجود است) قابلیت انتخاب بعنوان موضوع پایان نامه را دارد؟
متشکرم
یاحق

با تحیات. موضوع جالبی است.
محسن ر
۱۹ اسفند ۱۳۹۶ ساعت ۲۳:۱۶
با سلام و وقت بخیر

چرا نظریه تعویض سند رو نمی پذیرید؟
کار مرحوم اردبیلی چه اشکالی داشت؟
لطفا کامل بفرمایید؟
مهدی مولایی
۱۳ اسفند ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۵۵
سلام جناب انصاری عیز. بابت نوشته های علمیتان خیلی ممنون. شما سابقا در خصوص اختلافات اخباری ها و اصولیون مقاله ای نوشته بودین که آیا اختلافشان لفظی و یا حقیقی هست. هر چه گشتم پیداش نکردم.اگه امکانش هست برایم ارسال کنید یا بگونه ای که در دسترسی باشد
اسماعیل رضایی
۱۱ اسفند ۱۳۹۶ ساعت ۱۳:۳۳
جناب دکتر انصاری بنده موضوع رساله بنده سادات در خراسان می باشد، یک سوال داشتم از محضر شما که آیا درباره علویان زیدی خراسان منبع، مقاله یا نشانه بیشتری از آنچه که در کتاب آقای رحمتی آمده است، وجود دارد؟ پیشاپیش از لطف شما ممنون خواهم بود.

پاسخ: کار شایسته ای است. منابع بسیار است.
سید حسین امامی
۹ اسفند ۱۳۹۶ ساعت ۷:۰۴
انتقاد به یکی از یادداشتهای شما
https://www.mehrnews.com/news/۴۲۳۴۵۸۴/%D۹%۸۶%D۸%A۸%D۸%A۷%DB%۸C%D۸%AF-%D۹%۸۷%D۹%۸۵%D۹%۸۷-%D۸%B۷%D۹%۸۴%D۸%A۸%D۹%۸۷-%D۹%۸۷%D۸%A۷-%D۸%B۱%D۸%A۷-%D۸%A۸%D۹%۸۷-%D۸%AE%D۹%۸۸%D۸%A۷%D۹%۸۶%D۸%AF%D۹%۸۶-%D۹%۸۱%D۹%۸۴%D۸%B۳%D۹%۸۱%D۹%۸۷-%D۸%A۷%D۸%AC%D۸%A۸%D۸%A۷%D۸%B۱-%DA%A۹%D۸%B۱%D۸%AF
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۳۴۸٫۵۰۹ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۳۴ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۱۱۲

پر بازدیدترین یادداشت ها :
مقالات بهمن ۱۳۹۶
در اينجا مقدمه کتاب عيار النظر في علم الجدل تأليف متکلم برجسته اشعری، ابو منصور عبدالقاهر البغدادي (د. 429) را نقل می کنم که از آن گويا تنها يک نسخه خطی باقی مانده است. اين مقدمه از چندین لحاظ بسیار مهم است. علاوه بر اينکه در اين مقدمه اطلاعات مهم و بی سابقه ای درباره پاره ای از فيلسوفان و متکلمان مهم و آثارشان در منطق و جدل ارائه شده و بر مناسبات متکلمان و فلاسفه...
شنبه ۲۸ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۵:۰۴
منصور بالله عبد الله بن حمزة (د. 614 ق)، امام زيدی يمن در اواخر سده ششم قمری به دليل نوع واکنش سخت و خونين خود نسبت به مخالفان سياسی اش که البته آنها را کافر و خارج از دين معرفی می کرد نه تنها مورد انتقاد مخالفانش قرار گرفت بلکه حتی دلبستگان و معتقدان به امامتش را نيز با پرسش هایی درباره ميزان مشروعيت رفتار سياسی اش در قبال مخالفان روبرو کرد. مخالفان و منتقدان در...
پنجشنبه ۱۹ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۳:۲۶
اين اطلاعات در نسخه کتاب تحفة الأبرار من أخبار العترة الأطهار از احمد بن سعد الدين مسوري، موجود در کتابخانه آمبروزيانا (ش F278 ) آمده است: 166 الف: کتاب تحفة الأبرار من أخبار العترة الأطهار التي ضمّنها الحاکم أبوسعد مفرّقة کتابه جلاء الأبصار في الأخبار. ...ولد في شهر رمضان سنة ثلاث عشرة وأربع مائة وتوفي شهيداً في رجب سنة أربع وتسعين وأربعمائة. فهذه عمره إحدی...
سه شنبه ۱۷ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۳۸
به مناسبت نسخه ای از تيسير المطالب هاروني، اين اطلاعات درج شده: شرح حال قاضي جعفر ابن عبد السلام بر اساس خط احمد بن سعد الدين مسوري: وله تلامذة مشاهير أخذوا عنه منهم السيد الجليل حمزة بن سليمان والد الإمام المنصور بالله سلام الله عليه ومنهم الأميران المتصل سند هذا الکتاب بهما إليه و... وإبراهيم بن محمد بن الحسين وعبد الله بن الحسين والسيد عيسی بن عمار...
سه شنبه ۱۷ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۰۶
بر روی برگ يک نسخه خطی از شفاء الأوام اطلاعاتی درباره ديگر آثار نويسنده آن امير حسين بن بدر الدين، عالم و فقيه مهم زيدی سده هفتم قمری يمن ديدم که اينجا آن را درج می کنم. نام ديگر آثارش از اين قرار است: کتاب التقرير لفوائد التحرير الکتاب الکامل إلی کافة القبائل کتاب البراهين القوية في الرد علی المطرفية الشقية کتاب ینابیع النصيحة کتاب الرسالة المفصحة...
سه شنبه ۱۷ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۰۰
قبلا درباره اين نسخه و روايت از امالي قاضي عبد الجبّار در همين کاتبان سخن گفته ايم. اينجا سندهای روايت عمران بن الحسن را با تعدادی اجازه بر اساس يکی از نسخه های کتاب (آمبروزيانا، ش F278 ) نقل می کنيم: أمالي قاضي القضاة عبد الجبّار بن أحمد أحد شيوخ الإمام المؤيد بالله أحمد بن الحسين الهاروني عليه السلام در حاشية برگ 197 الف: إعلم أنّ کتاب أمالي قاضي القضاة کتاب کبير...
سه شنبه ۱۷ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۳:۲۷
بر اساس نسخه آمبروزيانا، ش F278 196 ب: منقول من خطّ القاضي العلامة أحمد بن سعد الدين المسوري رحمه الله ما لفظه: أخبار ثلاثة مسندة في فضل اليمن حرسه الله بتقواه آمين. بسم الله الرحمان الرحيم الحمد لله وسلام علی عباده الذين اصطفاه ويقول العبد الفقير إلی الله أحمد بن سعد الدين المسوري وفّقه الله وغفر له ولوالديه وللمؤمنين إنّه هو الغفور الرحيم هذه مما هو لي إجازة من...
سه شنبه ۱۷ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۳:۲۴
بر اساس نسخه وين، گلازر 12 نقلتها من النسخة الصحيحة المعتبرة نسخة جلاء الأبصار التي في يد مولانا أمير المؤمنين وسيد المسلمين المؤيد بالله محمد بن أمير المؤمنين المنصور بالله القاسم بن محمد سلام الله عليهما المفروغ من نقلها في شهر ربيع الآخر من شهور سنة ثماني وخمسين وخمسمائة وهي منقولة من النسخة التي عليها خطّ الشيخ الإمام العلامة فخر خوارزم جار الله محمود بن...
سه شنبه ۱۷ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۱:۰۳
نسخه ای است از مجموعه گنيزه. در فرصت کوتاهی که برای بررسی نسخه های مجموعه آبراهام فرکويچ در کتابخانه سن پترزبورگ داشتم بخشی از متن را رونويسی کردم. به دليل شرايط نسخه، تصحيح متن ساده نيست. نويسنده بايد از عالمان قرائيم باشد و با گرايشات معتزلی روشن. نمونه ای است از تأثيرپذيری از مکتب کلامی معتزلی. باب في الإمامة اعلم أنا قد بينا الحاجة إلی الشرائع من حیث...
چهارشنبه ۱۱ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۲۴
سند امالي المرشد بالله؛ امالي خميسية. ترتيب غير معروف با عنوان: الأربعين النبوية وتوابعها الرياضية. ترتيب ابن الوليد القرشي. اين ترتيب غير از ترتيب معروفی است که قاضي جعفر ابن عبد السلام تنظيم کرده. سند آغاز جلد دوم نسخه خطی آن: أخبرنا الشيخ الأجلّ السيد الإمام محي الدين وزين الموحدين بقية السلف أحفظ الحفاظ أبو عبد الله محمد بن أحمد بن الوليد القرشي الصنعاني...
چهارشنبه ۱۱ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۰۸
بر اساس يکی از نسخ کتاب موجود در يمن عنوان نسخه: کتاب بدائع الأنوار ومحاسن الأزهار در برگ اول گفته می شود که اين کتاب به نام های کتاب اختلاف علماء أهل البيت عليهم السلام و نيز کتاب العلوم هم معروف است. در حاشيه برگ نخست نسخه امالي احمد بن عيسی بن زيد: الحمد لله. هذا سند نسخة الفقيه العلامة عمران بن الحسن بن ناصر بن عبيدة العذري الزيدي التي رقمها بیده. بسم الله...
چهارشنبه ۱۱ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۰۳
سند آغازين: أخبرنا الشيخ الفقيه الأجلّ الزاهد شعلة أحمد بن محمد بن قاسم الأکوع الحوالي الحميري في العشر الأولّ من شهر الله أيام رجب سنة أربع وأربعون ستمائة حکاية وإجازة قال أخبرنا الفقيه الأجلّ الحافظ تاج الدين ؟ بن أحمد بن الحسن وأخبرنا القاضي الأجلّ تقي الدين أبوذرّ عبد الله بن محمد بن عبد الله بن حمزة إبن أبي النجم قاضي صعدة بصعدة حرسها الله تعالی بالمشاهد...
چهارشنبه ۱۱ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۰۱
تفسير ابن خلال البصري از سده چهارم قمری که تفسيری است معتزلی هنوز منتشر نشده. از اين کتاب دو نسخه خطی کهنسال موجود است و مناسب است تصحيح شود (عکس هر دو نسخه در اختيار نويسنده اين سطور هست)؛ يکی در جامع کبير يمن و ديگری در آکادمی لينچی رم. اينجا صفحه عنوان نسخه رم را نقل می کنم: کتاب الرد علی الجبرية القدرية فيما تعلّقوا به من متشابه آي القرآن الکريم تأليف القاضي...
چهارشنبه ۱۱ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۹:۴۶
در اينجا اين کتاب ارزشمند از نويسنده ای زيدی از علمای قرن هشتم يمن را معرفی می کنم که تاکنون به چاپ نرسيده و مناسب است تصحيح و منتشر شود. نويسنده در اين کتاب از شماری از منابع قابل توجه استفاده کرده از جمله از کتاب العمده ابن بطريق که می دانيم در اختيار زيديان يمن بوده است. همچنين کتاب نهج الحق علامه حلي که به اشتباه آن را همان کتاب الألفين تصور کرده است. در پايان...
دوشنبه ۹ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۷:۰۱
انتهی ایجاد بهذا الشرح في صباح يوم الجمعة في العشر الأواخر من شهر المبارک رمضان سنة ثمان وثمانين وستمائة علی يد أضعف عباد الله وأحوجهم إلی مغفرته محمد بن أسعد بن محمد بن محمود اليماني غفر الله له ولوالديه ولجميع المسلمين والمسلمات وصلی الله علی نبینا محمد وآله أجمعين اللهم ارزقنا العلم بما فیه در حاشیه دو توضیح آمد: 1- وفرغ المصنف من تسويده سنة أربع وأربعين...
دوشنبه ۹ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۴:۴۲
در اينکه الکافية في الجدل تأليف امام الحرمين جويني باشد البته تردید است(در نوشته ای ديگر به اين موضوع باز خواهم گشت). اين کتاب بر اساس يک نسخه منحصر به فرد که به جويني نسبت داده شده سال ها پيش منتشر شد. متأسفانه اين کتاب بسيار ارزشمند هنوز مورد توجه و اقبال محققان در حوزه علم اصول و جدل قرار نگرفته است. نسخه اين کتاب در کتابخانه ازهريه موجود است و من عکسی از آن را در...
يكشنبه ۸ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۱۱:۱۱
در پايان نسخه کتاب النقض الکمتفي که قبلا در اين سايت معرفی کرديم و نسخه آن در دار المخطوطات صنعاء موجود است، چند سند به خط کاتب نسخه يعنی المرتضی بن سراهنک الحسيني الرازي، عالم برجسته زيدی ايرانی که مدتی را هم در يمن اقامت داشت ديده می شود که نمونه هایی است جالب توجه از اسناد سجلّی و قضایی بيهق سده ششم قمری. اينجا اين متن ها را قرار می دهم: 1- أقرّت فلانة بنت فلان...
چهارشنبه ۴ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۲:۳۱