دربارۀ نویسنده
حسن انصاری عضو هيئت علمی مؤسسه مطالعات عالی پرينستون، مدرسه مطالعات تاریخی است. همزمان در ایران او عضو شورای عالی علمی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی است. وی همچنين عضو شورای مشاوران دائرة المعارف ایرانیکا (دانشگاه کلمبیا-آمریکا)، "عضو وابسته" مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه (بخش مطالعات اديان کتاب) و عضو انجمن بين المللی تاريخ علوم و فلسفه عربی و اسلامی (پاريس) است. در فاصله بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ حسن انصاری به عنوان استاد مهمان با رتبه پروفسور در دانشگاه پرینستون، بخش خاور نزدیک تدریس کرد.
حسن انصاری، متولد سال ۱۳۴۹ شمسی در تهران است. تحصيلات خود را در رشته علوم تجربی در مدرسه علوی تهران در سال ۱۳۶۷ به پايان برد. انگيزه های خانوادگی و نيز تحصيل در مدرسه ای با آموزشهای دينی وی را از سالهای دورتر به تحصيل و مطالعه در ادبيات عرب، فقه و اصول و عقايد و معارف دينی واداشت. پس از دبيرستان، در گروه فلسفه دانشکده ادبيات دانشگاه تهران مشغول به تحصيل شد و در کنار آن دانشهای دينی کلاسيک را هم زمان ادامه داد. بدين ترتيب در کنار تداوم مراحل تحصيل در فقه و اصول و نيز کلام و فلسفه اسلامی، تا اندازه ای فلسفه های غربی را آموخت. علاقه به مطالعات و آموزشهای کلاسيک دينی و بهره وری از محضر استادان اين حوزه ها، او را همچنين به مطالعه تطبيقی باورهای مذهبی و کلامی و انديشه های فيلسوفان اسلامی رهنمون کرد و چند سالی را به تحصيل و مطالعه در کلام، حديث و عقايد شيعی و فلسفه اسلامی گذراند. حسن انصاری پس از چندی به مطالعه تاريخ روی آورد و آن را هم زمان در کنار ادامه تحصيل در زمينه فلسفه و دانشهای دينی کلاسيک مورد توجه قرار داد. در کنار همه اينها همکاری با دائرة المعارف بزرگ اسلامی دستمايه ای برای آشنايی با شيوه های تحقيق تاريخی و شناخت منابع کهن را برای او فراهم کرد. همکاری او با مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، در قالب تأليف، کتابشناسی و همکاری با کتابخانه مرکز، ويراستاری، رياست يکی از بخشهای علمی و عضويت در هيئت عالی علمی تا سالها تداوم داشت. در همين سالها به ويژه به سفارش مرکز دائرة المعارف به تأليف مقالات زيادی در حوزه تاريخ، رجال، کلام و فرق مذهبی پرداخت. از اوائل دهه هفتاد مطالعاتش را در حوزه فلسفه محض و فلسفه های مضاف در مکاتب مغرب زمين، اديان و تاريخ ملل و نحل گسترش داد. مدت زمانی در بيروت، علاوه بر مطالعه در نسخه های خطی، تحصيلات دانشگاهی خود را در حوزه فلسفه غرب و فلسفه و انديشه سياسی اسلامی ادامه داد و از نزديک با برجسته ترين متفکران و روشنفکران عرب آشنايی پيدا کرد و نزد برخی از آنها تحصيلات خود را پی گرفت. از اواخر دهه هفتاد و همزمان با ادامه تحصیلات در علوم دینی و حوزوی به نوشتن در مجلات علمی و دانشگاهی در ايران در زمينه های کلام و فرق، حديث، تاريخ و انديشه سياسی کلاسيک اسلامی آغاز کرد و مقالات متعددی در نشريات نشر دانش، معارف (مرکز نشر دانشگاهی) و برخی ديگر منتشر کرد. وی در همين دوره و نيز در سالهای بعد در چندين کنفرانس داخلی و خارجی شرکت کرد و مقالاتی ارائه نمود و همچنين با شماری از مؤسسات فرهنگی کشور در انجام پروژه های مختلف در زمينه های تاريخی و کتابشناسی همکاری نمود و در برخی نهادهای آموزشی داخل و خارج ایران، تاريخ علم کلام و ملل و نحل تدريس کرد. حسن انصاری سال ۱۳۸۱ ايران را به منظور ادامه تحصيل به قصد کشور فرانسه ترک کرد و تحصيلات تکميلی خود را در رشته فلسفه و تاريخ اديان در مدرسه کاربردی مطالعات عالی سوربن ادامه داد و نخست موفق به اخذ درجه ديپلم عالی گرديد (با تدوين دانشنامه ای در زمينه سهم محمد بن يعقوب الکليني در حديث شيعی) و سپس در همين دانشگاه در فروردين ۱۳۸۸ از رساله دکتری خود دفاع کرد (با تدوين پايان نامه ای در زمينه منابع انديشه امامت و غيبت در تشيع امامی).
او سال ۱۳۸۸ به برلين آمد و دوره پست دکتری خود را در دانشگاه آزاد برلين در چارچوب پروژه "علوم عقلی در اسلام قرون ميانه" طی نمود. او پژوهشگر ارشد علم کلام و فلسفه اسلامی در دانشگاه آزاد برلين (انستيتوی مطالعات اسلامی) و مدرس اصول فقه و تاريخ علم کلام در اين دانشگاه در طی سالهای گذشته بوده است. از او تاکنون مقالات متعددی در موضوعات تاريخ علم کلام و تشيع امامی در ژورنالهای خارجی منتشر شده است.
برای ما بنویسید



نمایش ایمیل به مخاطبین





نمایش نظر در سایت

محمدجواد محمدی
۱۰ مرداد ۱۳۹۷ ساعت ۲:۳۹
جناب آقای دکتر انصاری
سلام علیکم؛ با آرزوی سلامتی برای شما
بنده دانشجوی دوره دکتری شیعه شناسی هستم و قصد دارم برای نگارش رساله، موضوع: «عوالم پیشین از دیدگاه سه جریان غالیان،‌ متهمان به غلو و غیر متهمان به غلو تا پایان غیبت صغری (بررسی مقایسه ای)» را انتخاب و پژوهش را بر مدار آن پی گیری کنم.
سوالی که از حضرتعالی داشتم این است که؛ اولا: آیا عنوان مذکور،‌ موضوعی مناسب برای نگارش رساله است یا خیر؟ و ثانیا: بر فرض خوب بودن آیا در اولویت تحقیق قرار می گیرد یا خیر؟
با سپاس از حضرتعالی

سلام عليکم. موضوع خوبی است.
علی
۲۶ تير ۱۳۹۷ ساعت ۹:۲۶
از دست هیات علمی های بی سواد و در عین حال بی اخلاق رشته های الهیات و معارف اسلامی خسته شدیم.
ما را مجبور می کنند به اسم انها مقاله بدهیم در حالی که حتی یک بار مقاله را ندیده اند.
اگر مقاله ندهی نمره درس را نمی دهند. در موقع تصویب پروپوزال ان را رد می کنند و در جلسه دفاع از رساله غرض ورزی می کنند و ...
به خدا هیات علمی را می شناسم که حتی یک مقاله هم در دوران هیات علمی بودن ننوشته ولی بسیار مقاله به نام اوست.
صادقی
۱۴ تير ۱۳۹۷ ساعت ۱۱:۵۶
سلام .
ایمیل آقای انصاری را می خواستم .
با تشکر

hf_ansari@yahoo.com
محمد زارع بوشهری
۲۴ خرداد ۱۳۹۷ ساعت ۱۶:۳۶
جناب استاد انصاری سلام علیکم
بنده مشغول به نوشتن پایان نامه دکتری با موضوع علل و پیامد های مفقود شدن منابع تاریخی شیعه تا قرن هفتم هستم مستدعی است با توجه به تجربه حضرتعالی مساعدت لازم و هرگونه راهنمایی همراهی نمایید با سپاس ارادتمند محمد زارع بوشهری

سلام عليکم. بفرماييد. در خدمت هستم.
مهدی یزدانی
۲ خرداد ۱۳۹۷ ساعت ۲:۰۴
سلام و وقت بخیر حضرت استاد

مشورتی از محضرتون میخواهم وخرسند میشوم راهنمایی ام بفرمایید

اینجانب دردانشگاه رشته برق و الکترونیک خوندم و سپس علاقه مند به فلسفه اسلامی شدم و برای تحصیل خوب آن به حوزه علمیه رفتم و الان ۹ سال است در حوزه مشغول هستم و اشتغالات فلسفی خودم را پیگیری نمودم و در کنار آن دروس حوزه را خواندم. الان بسیار علاقه مند به تحصیل فلسفه غرب و بررسی دیدگاههای فلاسفه غربی گشتم.
می خواهم سال بعد دوباره به دانشگاه بروم و ارشد را فلسفه غرب بخوانم و برای دوره دکتری را خارج از ایران بخوانم.
اگر ممکنه کمکم کنین که چه کشوری و چه دانشگاهی به نظرتون بهتره برای تحصیل فلسفه غرب.

ممنون میشم کمکم کنین.

با تحيات. اگر کشور انگليسی زبان مقصودتان است طبعا انگلستان بهتر است. با احترام
آمار بازدید
بازدیدکنندگان تا کنون : ۱٫۳۷۰٫۲۶۱ نفر
بازدیدکنندگان امروز : ۲۱۳ نفر
تعداد یادداشت ها : ۱٫۱۴۸

پر بازدیدترین یادداشت ها :
مقالات دي ۱۳۹۶
نسخه اين کتاب ضمن مجموعه ای است از نوشته های زيدی که در کتابخانه مجلس موجود است (به شماره 10727) و از معدود مجموعه های زيدی است که در ايران نگهداری می شود. اين مجموعه به وسيله يکی از زيديان شمال ايران و به طور خاص ديلمان و گيلان فراهم آمده و از نقطه نطر کتابشناسی و نسخه شناسی سنت زيديان اين منطقه بسيار با اهميت است. يکی از کتابهايی که در اين مجموعه به وسيله کاتب...
شنبه ۳۰ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۱:۳۶
محمد بن مسعود المسعودي قبل از تأليف جهان دانش کتاب الکفاية في علم الهيئة را به عربی نوشت و بعد جهان دانش را نگاشت که در واقع ترجمه ای است از الکفاية. متن الکفاية متأسفانه تاکنون منتشر نشده. ما قبلاً در چندين نوشته و سخنرانی به بحث درباره آثار و آرای مسعودي پرداخته ايم. اينجا مقدمه آن را بر اساس نسخه خطی کتابخانه حافظ افندي، ش 154 نقل می کنم. قبل از آن توضيح بدهم که...
پنجشنبه ۲۸ دي ۱۳۹۶ ساعت ۳:۲۳
آنچه در پی می آيد بخشی است از پژوهش نويسنده اين سطور درباره فقه زيدی قديم کوفه. اينجا تنها به معرفی نسخه آمبروزيانا از کتاب الجامع الکافي می پردازيم: C ۱۶۸ ا الف: الجزء الأول من الجامع الکافي في فقه الزيدية علی مذهب أحمد بن عيسی والقاسم بن إبراهيم والحسن بن يحيی ومحمد بن منصور رحمة الله عليهم تأليف الشريف أبي عبد الله محمد بن علي بن عبد الرحمان العلوي الحسني...
چهارشنبه ۲۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۱۸
- نهج البلاغة ش شرقی 14. 426 نسخه ای از نهج البلاغة کتابت 1275 بر اساس نسخه: وقد کان تمام نسخ هذا الکتاب نسخ الفقير محمد بن ثابت بن محمد رابع عشر ذي القعدة سنة 597 سبع وتسعين وخمسمائة غفر الله له ولمؤلفه ولمن قرأ فيه وللمسلمين آمين. - نسخه کتاب الأصول رواية الطبري از الهادي الی الحقّ. در لاندبرگ، ش 435 در برلين -نسخه 2584 A : جلد اول شرح عيون المسائل ناقص الأول. 283 الف:...
سه شنبه ۲۶ دي ۱۳۹۶ ساعت ۶:۲۴
F 227: کتاب الزيادات مما ألّفه الشيخ الزاهد العابد أبو القاسم الحسن بن الحسن من فتاوي السيد الأجلّ الأفضل العالم العامل الکامل الورع الزاهد شمس المجالس وبهاء المدارس الإمام المؤيد بالله سليل الأئمة الأکرمين أحمد بن الحسين بن هارون ابن رسول الله. 134 الف: تمّ الکتاب بحمد الله ... نسخ هذا الکتاب المبارک في مدينة صعدة المحروسة بمسجد زيدان المبارک وکان فراغه في...
سه شنبه ۲۶ دي ۱۳۹۶ ساعت ۶:۰۶
آنچه امروز از زيديه يمن و ديدگاه های اعتقادی و کلامی آنان می شناسيم بيشتر برگرفته از ميراث کلام معتزلی بهشمی است. البته از اواخر سده ششم قمری با انتقال آثار ابن الملاحمي و حتی آثار خود ابو الحسين بصري به يمن مکتب ابو الحسین هم به عنوان مکتبی مخالف مکتب بهشمي برای شماری از علمای زيديه يمن شناخته شد و به تدريج بسياری آن را بر مکتب بهشمی ترجيح دادند. بعدها با ظهور...
جمعه ۲۲ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۴۰
قبلا در این نوشته http://ansari.kateban.com/post/1581 گفتم که شاید کتابی که به عنوان مبادیء الادله از سوی آقای مادلونگ معرفی شده و نسخه آن در کتابخانه آمبروزیانا موجود است به احتمال زیاد از ابوطالب هارونی نباشد بلکه احتمالا کتاب المدخل فی اصول الدین تألیف ابوالفضل العباس بن شروین است که از شاگردان زیدی مذهب قاضی عبد الجبار بوده است. الآن بر اساس نقل هایی که از کتاب مبادیء...
دوشنبه ۱۸ دي ۱۳۹۶ ساعت ۷:۳۵
نوشته ای از جناب آقای امداد توران در نقد نوشته من درباره احادیث اظله و اشباح. نقدی است مفید و در خور تأمل. متأسفانه شخصا با ایشان آشنایی ندارم اما این نوشته را شخصی برای من فرستاد و ظاهرا در یک کانال تلگرامی منتشر شده. در یادداشت کوتاهی می کوشم به برخی از دلمشغولی های به حق ایشان پاسخی بدهم و این هم اصل یادداشت ایشان: شخصا به تلاشهای استاد انصاری در جهت شناخت و...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۱:۰۸
آنچه درباره اخبار عوالم ارواح قبل الابدان و ذر در نوشته های خود در نقد مکتب تفکیک گفتیم برای شماری از دوستان گران آمد و از من درباره سند آن مطالب پرسیدند. آنچه درباره ریشه های غالیانه و حتی سنیانه این نوع احادیث گفتم متکی است بر پژوهش های تاریخی که به تدریج درباره آنها خواهم نوشت. منتهی در این زمینه داوری کسی مانند شیخ مفید اهمیت فوق العاده ای دارد. چرا که او هم...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۵۶
شیخ احمد احسایی تحصیلات فلسفی نداشته است. آشنایی او با فلسفه تنها برخاسته از مطالعات شخصی و بیشتر بر اساس آثار دست دوم در فلسفه و عرفان ابن عربی بوده. در فقه و اصول هم معلوم نیست میزان تحصیلات او در نجف چندان جدی بوده باشد. گواهی هایی که برای او از سوی علمای نجف صادر شد اجازات روایی است . البته در زمان شیخ احمد هنوز ظاهرا اجازات اجتهاد معمول نبوده است. منتهی از...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۵۳
شیوه تفکر تأویلی همواره چاشنی گرایشات باطنی بوده است، چه در اسلام و چه در دیگر سنت های دینی. در دیانت های گنوسیستی این شیوه تأویلی همواره از اصول اصلی بوده و تأویل کتاب های مقدس از مهمترین منابع فکر مکاتب گنوسیستی به حساب می آمده است. در اسلام در میان گرایش های باطنی اسماعیلیان به ویژه همتی مضاعف در امر تأویل داشته اند. در مکتب محی الدین هم تأویل و به ویژه تأویل...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۵۱
من معتقدم شیخیه را باید شناخت. خوب هم باید شناخت. بر اساس منابع دست اول آن و نه ردیه ها و اتهام نامه هایی که بر علیه آنها نوشته و یا پرداخته شده است. آثار شیخ احمد احسایی و سید کاظم رشتی و حاجی محمد کریم خان پاره ای جدا و بیگانه از سرشت و سرنوشت فکر ایرانی در اسلام نیست. پاره ای بیگانه نسبت به تشیع نیست. این نوشته ها آینه بخشی از فرهنگ ماست. فرهنگ اخباری گری و تمایل به...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۴۹
از من پرسش شد درباره نظر یکی از فضلای معاصر که جایی ابراز داشته اند که: اخباری یا حَشْویه یا حَشَویه به کسی می‌گویند که هرچه می‌شنود نقل می‌کند و کاری به صحت و سقم آن ندارد. اینجا سه چهار خطی درباره این موضوع می نویسم: اصطلاح اخباری در کتاب های قدما را طبعا نباید با اصطلاح آن در مقابل اصولی خلط کرد گرچه بی ارتباط با آن هم نیست. اما به هرحال ما با دو معنای...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۳۵
۱- اجوبه تبانيات شريف مرتضی از مهمترین رساله های اوست. موضوعش درباره اخبار آحاد و اجماع و دیدگاه شریف مرتضی درباره این دو موضوع است. پرسش ها را ابن التبان که خود در این فن تخصص داشته و با آرای معتزلیان کاملا آشنا بوده طرح کرده و در واقع همانطور که مرتضی خود می گوید پرسش ها در حقیقت چالشی بوده است. متن پرسش ها هم بلند است و تنها سؤالاتی کوتاه و از سر استفتاء نبوده...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۲۸
در میان مذاهب و مدارس کلامی و دینی موجود هیچ یک به اندازه امامیه مشکل فقدان آثار دوره های متقدم و ادوار اولیه تحولات مذهبی خود را ندارند. اباضیه آثار بسیار کهنی از نخستین سال ها و دهه های حیات فکری و مذهبی خود دارند که به ویژه در سال های اخیر به وسیله استاد مادلونگ و شماری دیگر در دست انتشار است. از زیدیه درست است آنچه به زید منسوب است از او نیست اما ما از نخستین...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۲۶
در رساله الرد علی اهل العدد شریف مرتضی او حدیثی را نقل می کند که معتقدان به عقیده عدد در مورد ماه رمضان در تأیید نظر خود نقل می کرده اند و او در مقام پاسخ می گوید که حدیث باید مجعول باشد. آنچه او در مقام استدلال بر این نظر مطرح می کند نشان از دیدگاه نقادانه و تاریخی نگر او به مقوله حدیث دارد و می توان به عنوان یک معیار برای نقد تاریخی در سنت خودمان بدان نگریست. اینجا...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۲۶
در مسائل ابن زهره علامه که در سال های اخیر به شکل پاکیزه ای به چاپ رسید یکجا از علامه حلی سؤال می شود که نظرش را درباره "طریقة الاثبات " که جبایی ها آن را مطرح کردند و شریف مرتضی آن را در کتاب های الملخص و الذخیره و همچنین دیگر علمای امامیه مورد تأیید و دفاع قرار دادند چیست و آیا این عقیده موجب می شود باورمند به آن کافر قلمداد شود و یا فاسق و یا صرفا خطاکار. علامه حلی...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۲۵
نشر جدیدی از کتاب المجالس که شرحی است از مجالس مار الیا مطران نصیبین با وزیر مغربی همراه مکتوب او به محضر وزیر فرصتی دست می دهد تا باز با جنبه های تازه ای از شخصیت این دانشمند و ادیب و وزیر پر افتخار شیعی آشنایی یابیم. بنابر ادعای مطران این مجالس در فاصله سال های ۴۱۷ و ۴۱۸ ق اتفاق افتاده و در آن شرحی هم درباره بیماری و مرگ زودهنگام وزیر مغربی گزارش می شود. درباره...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۲۴
نسخه ای يمنی و زيدی از آن و از اوائل سده هفتم قمری در کتابخانه آمبروزيانا (که در آغاز آن بخشی از متن کتاب الفتوح ابن اعثم هم ديده می شود) موجود است. از آن یک نسخه دیگر هم در برلین و یک نسخه هم در يمن می شناسیم. این متن مهم تاریخی البته با روایت نصر بن مزاحم متفاوت است، گرچه ریشه های مشترکی با آن دارد (سال ها پيش قسمتی از متن اين کتاب به صورت رساله ای دانشگاهی در...
يكشنبه ۱۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۲۳
39 ب. مذکور في مجمل اللغة وهذا الکتاب حفظته من المکتب في عهد الصبا وأنا ابن سبع سنين 68 ب وقد ذکرت في کتاب عرائس النفائس... 71 ب کذا ذکره أستاذنا الإمام الميداني رحمه الله 79 ب شعری از الحکيم أبو الفرج بن هندو 84 ب کتب واحد من تلامذة والدي الإمام أبي القاسم قدّس الله روحه إليه... 107 ب وقد ذکرت بطلان ذلک الکلام في کتابي المعنون بعرائس النفائس 120 الف قال الإمام مسعود...
شنبه ۹ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۱۳
درباره ابو الحسن علي بن مهدي الطبري قبلا نوشته ام. چنانکه وعده داده ام در بخش دوم اين مقاله به نسخه خطی کتاب تأويل الآيات المشکلة او می پردازم که تاکنون به چاپ نرسيده است. اين نسخه را آقای ژيماره در مقدمه کتاب مشکل الحديث ابن فورک معرفی کرده است و همو به لطف عکسی از نسخه گویا منحصر به فرد اين کتاب را به من داد. مشخصات نسخه را اجمالا آقای ژيماره در مقدمه خود بر کتاب...
جمعه ۸ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۱:۳۲
قبلاً در مقاله انتقادات ابن طاوس از شريف مرتضی به آنچه ابن طاوس درباره سديد الدين حمصي، متکلم برجسته امامی سده ششم قمری و نويسنده کتاب المنقذ من التقليد (ويا التعليق العراقي) در فرج المهموم گفته اشاراتی کرديم. در اين يادداشت کوتاه اطلاعاتي تاريخی در رابطه با سديد الدين حمصي که ابن طاوس در آثارش به دست داده و همچنين موضع او را نسبت به منظومه کلامی حمصي را مورد بحثی...
پنجشنبه ۷ دي ۱۳۹۶ ساعت ۱۱:۱۸
رساله الرد علی اصحاب العدد شريف مرتضی فوائد تاریخی و فقهی و اصولی بسياری را در بر دارد. از آن ميان اين نکته حائز اهميت است که اين رساله خود در بر دارنده رساله کوتاهی است نوشته يکی از علمای ناشناخته اماميه که از موضع مخالف شريف مرتضی در موضوع طريقه اثبات هلال ماه رمضان و عقيده رؤيت حمایت می کرده و در واقع معتقد به سی روز بودن ماه مبارک و ضرورت کمال ماه رمضان از حيث...
چهارشنبه ۶ دي ۱۳۹۶ ساعت ۸:۰۲